श्री-शुक उवाच इति गोप्यः प्रगायन्त्यः प्रलपन्त्यश् च चित्रधा । रुरुदुः सु-स्वरं राजन् कृष्ण-दर्शन-लालसाः ॥
śrī-śuka uvāca iti gopyaḥ pragāyantyaḥ pralapantyaś ca citradhā / ruruduḥ su-svaraṃ rājan kṛṣṇa-darśana-lālasāḥ //
तासाम् आविरभूच् छौरिः स्मयमान-मुखाम्बुजः । पीताम्बर-धरः स्रग्वी साक्षान् मन्मथ-मन्मथः ॥
tāsām āvirabhūc chauriḥ smayamāna-mukhāmbujaḥ / pītāmbara-dharaḥ sragvī sākṣān manmatha-manmathaḥ //
तं विलोक्यागतं प्रेष्ठं प्रीत्य्-उत्फुल्ल-दृशो ऽबलाः । उत्तस्थुर् युगपत् सर्वास् तन्वः प्राणम् इवागतम् ॥
taṃ vilokyāgataṃ preṣṭhaṃ prīty-utphulla-dṛśo 'balāḥ / uttasthur yugapat sarvās tanvaḥ prāṇam ivāgatam //
काचित् कराम्बुजं शौरेर् जगृहे ऽञ्जलिना मुदा । काचिद् दधार तद्-बाहुम् अंसे चन्दन-भूषितम् ॥
kācit karāmbujaṃ śaurer jagṛhe 'ñjalinā mudā / kācid dadhāra tad-bāhum aṃse candana-bhūṣitam //
काचिद् अञ्जलिनागृह्णात् तन्वी ताम्बूल-चर्वितम् । एका तद्-अङ्घ्रि-कमलं सन्तप्ता स्तनयोर् अधात् ॥
kācid añjalināgṛhṇāt tanvī tāmbūla-carvitam / ekā tad-aṅghri-kamalaṃ santaptā stanayor adhāt //
एका भ्रु-कुटिम् आबध्य प्रेम-संरम्भ-विह्वला । घ्नन्तीवैक्षत् कटाक्षेपैः सन्दष्ट-दशन-च्छदा ॥
ekā bhru-kuṭim ābadhya prema-saṃrambha-vihvalā / ghnantīvaikṣat kaṭākṣepaiḥ sandaṣṭa-daśana-cchadā //
अपरानिमिषद्-दृग्भ्यां जुषाणा तन्-मुखाम्बुजम् । आपीतम् अपि नातृप्यत् सन्तस् तच्-चरणं यथा ॥
aparānimiṣad-dṛgbhyāṃ juṣāṇā tan-mukhāmbujam / āpītam api nātṛpyat santas tac-caraṇaṃ yathā //
तं काचिन् नेत्र-रन्ध्रेण हृदि कृत्वा निमील्य च । पुलकाङ्ग्य् उपगुह्यास्ते योगीवानन्द-सम्प्लुता ॥
taṃ kācin netra-randhreṇa hṛdi kṛtvā nimīlya ca / pulakāṅgy upaguhyāste yogīvānanda-samplutā //
सर्वास् ताः केशवालोक- परमोत्सव-निर्वृताः । जहुर् विरह-जं तापं प्राज्ञं प्राप्य यथा जनाः ॥
sarvās tāḥ keśavāloka- paramotsava-nirvṛtāḥ / jahur viraha-jaṃ tāpaṃ prājñaṃ prāpya yathā janāḥ //
ताभिर् विधूत-शोकाभिर् भगवान् अच्युतो वृतः । व्यरोचताधिकं तात पुरुषः शक्तिभिर् यथा ॥
tābhir vidhūta-śokābhir bhagavān acyuto vṛtaḥ / vyarocatādhikaṃ tāta puruṣaḥ śaktibhir yathā //
ताः समादाय कालिन्द्या निर्विश्य पुलिनं विभुः । विकसत्-कुन्द-मन्दार सुरभ्य्-अनिल-षट्पदम् ॥
tāḥ samādāya kālindyā nirviśya pulinaṃ vibhuḥ / vikasat-kunda-mandāra surabhy-anila-ṣaṭpadam //
शरच्-चन्द्रांशु-सन्दोह- ध्वस्त-दोषा-तमः शिवम् । कृष्णाया हस्त-तरला चित-कोमल-वालुकम् ॥
śarac-candrāṃśu-sandoha- dhvasta-doṣā-tamaḥ śivam / kṛṣṇāyā hasta-taralā cita-komala-vālukam //
तद्-दर्शनाह्लाद-विधूत-हृद्-रुजो मनोरथान्तं श्रुतयो यथा ययुः । स्वैर् उत्तरीयैः कुच-कुङ्कुमाङ्कितैर् अचीकॢपन्न् आसनम् आत्म-बन्धवे ॥
tad-darśanāhlāda-vidhūta-hṛd-rujo manorathāntaṃ śrutayo yathā yayuḥ / svair uttarīyaiḥ kuca-kuṅkumāṅkitair acīkḷpann āsanam ātma-bandhave //
तत्रोपविष्टो भगवान् स ईश्वरो योगेश्वरान्तर्-हृदि कल्पितासनः । चकास गोपी-परिषद्-गतो ऽर्चितस् त्रैलोक्य-लक्ष्म्य्-एक-पदं वपुर् दधत् ॥
tatropaviṣṭo bhagavān sa īśvaro yogeśvarāntar-hṛdi kalpitāsanaḥ / cakāsa gopī-pariṣad-gato 'rcitas trailokya-lakṣmy-eka-padaṃ vapur dadhat //
सभाजयित्वा तम् अनङ्ग-दीपनं सहास-लीलेक्षण-विभ्रम-भ्रुवा । संस्पर्शनेनाङ्क-कृताङ्घ्रि-हस्तयोः संस्तुत्य ईषत् कुपिता बभाषिरे ॥
sabhājayitvā tam anaṅga-dīpanaṃ sahāsa-līlekṣaṇa-vibhrama-bhruvā / saṃsparśanenāṅka-kṛtāṅghri-hastayoḥ saṃstutya īṣat kupitā babhāṣire //
श्री-गोप्य ऊचुः भजतो ऽनुभजन्त्य् एक एक एतद्-विपर्ययम् । नोभयांश् च भजन्त्य् एक एतन् नो ब्रूहि साधु भोः ॥
śrī-gopya ūcuḥ bhajato 'nubhajanty eka eka etad-viparyayam / nobhayāṃś ca bhajanty eka etan no brūhi sādhu bhoḥ //
श्री-भगवान् उवाच मिथो भजन्ति ये सख्यः स्वार्थैकान्तोद्यमा हि ते । न तत्र सौहृदं धर्मः स्वार्थार्थं तद् धि नान्यथा ॥
śrī-bhagavān uvāca mitho bhajanti ye sakhyaḥ svārthaikāntodyamā hi te / na tatra sauhṛdaṃ dharmaḥ svārthārthaṃ tad dhi nānyathā //
भजन्त्य् अभजतो ये वै करुणाः पितरौ यथा । धर्मो निरपवादो ऽत्र सौहृदं च सु-मध्यमाः ॥
bhajanty abhajato ye vai karuṇāḥ pitarau yathā / dharmo nirapavādo 'tra sauhṛdaṃ ca su-madhyamāḥ //
भजतो ऽपि न वै केचिद् भजन्त्य् अभजतः कुतः । आत्मारामा ह्य् आप्त-कामा अकृत-ज्ञा गुरु-द्रुहः ॥
bhajato 'pi na vai kecid bhajanty abhajataḥ kutaḥ / ātmārāmā hy āpta-kāmā akṛta-jñā guru-druhaḥ //
नाहं तु सख्यो भजतो ऽपि जन्तून् भजाम्य् अमीषाम् अनुवृत्ति-वृत्तये । यथाधनो लब्ध-धने विनष्टे तच्-चिन्तयान्यन् निभृतो न वेद ॥
nāhaṃ tu sakhyo bhajato 'pi jantūn bhajāmy amīṣām anuvṛtti-vṛttaye / yathādhano labdha-dhane vinaṣṭe tac-cintayānyan nibhṛto na veda //
एवं मद्-अर्थोज्झित-लोक-वेद स्वानाम् हि वो मय्य् अनुवृत्तये ऽबलाः । मयापरोक्षं भजता तिरोहितं मासूयितुं मार्हथ तत् प्रियं प्रियाः ॥
evaṃ mad-arthojjhita-loka-veda svānām hi vo mayy anuvṛttaye 'balāḥ / mayāparokṣaṃ bhajatā tirohitaṃ māsūyituṃ mārhatha tat priyaṃ priyāḥ //
न पारये ऽहं निरवद्य-संयुजां स्व-साधु-कृत्यं विबुधायुषापि वः । या माभजन् दुर्जर-गेह-शृङ्खलाः संवृश्च्य तद् वः प्रतियातु साधुना ॥
na pāraye 'haṃ niravadya-saṃyujāṃ sva-sādhu-kṛtyaṃ vibudhāyuṣāpi vaḥ / yā mābhajan durjara-geha-śṛṅkhalāḥ saṃvṛścya tad vaḥ pratiyātu sādhunā //