Living Bliss — Awakening Inner Bliss
Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः
Matsya Purāṇa

Chapter 46

मत्स्यपुराणम्

MatsP_46.1

ऐक्ष्वाकी सुषुवे शूरं ख्यातमद्भुतमीढुषम् पौरुषाज्जज्ञिरे शूराद् भोजायां पुत्रका दश

aikṣvākī suṣuve śūraṃ khyātamadbhutamīḍhuṣam pauruṣājjajñire śūrād bhojāyāṃ putrakā daśa

MatsP_46.2

वसुदेवो महाबाहुः पूर्वमानकदुन्दुभिः देवमार्गस्ततो जज्ञे ततो देवश्रवाः पुनः

vasudevo mahābāhuḥ pūrvamānakadundubhiḥ devamārgastato jajñe tato devaśravāḥ punaḥ

MatsP_46.3

अनाधृष्टिः शिनिश्चैव नन्दश्चैव ससृञ्जयः श्यामः शमीकः संयूपः पञ्च चास्य वराङ्गनाः

anādhṛṣṭiḥ śiniścaiva nandaścaiva sasṛñjayaḥ śyāmaḥ śamīkaḥ saṃyūpaḥ pañca cāsya varāṅganāḥ

MatsP_46.4

श्रुतकीर्तिः पृथा चैव श्रुतादेवी श्रुतश्रवाः राजाधिदेवी च तथा पञ्चैता वीरमातरः

śrutakīrtiḥ pṛthā caiva śrutādevī śrutaśravāḥ rājādhidevī ca tathā pañcaitā vīramātaraḥ

MatsP_46.5

कृतस्य तु श्रुतादेवी सुग्रीवं सुषुवे सुतम् कैकेय्यां श्रुतकीर्त्यां तु जज्ञे सो ऽनुव्रतो नृपः

kṛtasya tu śrutādevī sugrīvaṃ suṣuve sutam kaikeyyāṃ śrutakīrtyāṃ tu jajñe so 'nuvrato nṛpaḥ

MatsP_46.6

श्रुतश्रवसि चैद्यस्य सुनीथः समपद्यत बहुशो धर्मचारी स संबभूवारिमर्दनः

śrutaśravasi caidyasya sunīthaḥ samapadyata bahuśo dharmacārī sa saṃbabhūvārimardanaḥ

MatsP_46.7

अथ सख्येन वृद्धे ऽसौ कुन्तिभोजे सुतां ददौ एवं कुन्ती समाख्याता वसुदेवस्वसा पृथा

atha sakhyena vṛddhe 'sau kuntibhoje sutāṃ dadau evaṃ kuntī samākhyātā vasudevasvasā pṛthā

MatsP_46.8

वसुदेवेन सा दत्ता पाण्डोर्भार्या ह्य् अनिन्दिता पाण्डोरर्थेन सा जज्ञे देवपुत्रान् महारथान्

vasudevena sā dattā pāṇḍorbhāryā hy aninditā pāṇḍorarthena sā jajñe devaputrān mahārathān

MatsP_46.9

धर्माद्युधिष्ठिरो जज्ञे वायोर्जज्ञे वृकादेरः इन्द्राद्धनंजयश् चैव शक्रतुल्यपराक्रमः

dharmādyudhiṣṭhiro jajñe vāyorjajñe vṛkāderaḥ indrāddhanaṃjayaś caiva śakratulyaparākramaḥ

MatsP_46.10

माद्रवत्यां तु जनिताव् अश्विभ्याभिति शुश्रुम नकुलः सहदेवश्च रूपशीलगुणान्वितौ

mādravatyāṃ tu janitāv aśvibhyābhiti śuśruma nakulaḥ sahadevaśca rūpaśīlaguṇānvitau

MatsP_46.11

रोहिणी पौरवी नाम भार्या ह्य् आनकदुन्दुभेः लेभे ज्येष्ठं सुतं रामं सारणं च सुतं प्रियम्

rohiṇī pauravī nāma bhāryā hy ānakadundubheḥ lebhe jyeṣṭhaṃ sutaṃ rāmaṃ sāraṇaṃ ca sutaṃ priyam

MatsP_46.12

दुर्दमं दमनं सुभ्रुं पिण्डारकमहाहनू चित्राक्ष्यौ द्वे कुमार्यौ तु रोहिण्यां जज्ञिरे तदा

durdamaṃ damanaṃ subhruṃ piṇḍārakamahāhanū citrākṣyau dve kumāryau tu rohiṇyāṃ jajñire tadā

MatsP_46.13

देवक्यां जज्ञिरे शौरेः सुषेणः कीर्तिमानपि उदासी भद्रसेनश्च ऋषिवासस्तथैव च षष्ठो भद्रविदेहश्च कंसः सर्वानघातयत्

devakyāṃ jajñire śaureḥ suṣeṇaḥ kīrtimānapi udāsī bhadrasenaśca ṛṣivāsastathaiva ca ṣaṣṭho bhadravidehaśca kaṃsaḥ sarvānaghātayat

MatsP_46.14

प्रथमा या अमावास्या वार्षिकी तु भविष्यति तस्यां जज्ञे महाबाहुः पूर्वं कृष्णः प्रजापतिः

prathamā yā amāvāsyā vārṣikī tu bhaviṣyati tasyāṃ jajñe mahābāhuḥ pūrvaṃ kṛṣṇaḥ prajāpatiḥ

MatsP_46.15

अनुजा त्व् अभवत्कृष्णा सुभद्रा भद्रभाषिणी देवक्यां तु महातेजा जज्ञे शूरो महायशाः

anujā tv abhavatkṛṣṇā subhadrā bhadrabhāṣiṇī devakyāṃ tu mahātejā jajñe śūro mahāyaśāḥ

MatsP_46.16

सहदेवस्तु ताम्रायां जज्ञे शौरिः कुलोद्वहः उपासङ्गधरं लेभे तनयं देवरक्षिता एकां कन्यां च सुभगां कंसस्ताम् अभ्यघातयत्

sahadevastu tāmrāyāṃ jajñe śauriḥ kulodvahaḥ upāsaṅgadharaṃ lebhe tanayaṃ devarakṣitā ekāṃ kanyāṃ ca subhagāṃ kaṃsastām abhyaghātayat

MatsP_46.17

विजयं रोचमानं च वर्धमानं तु देवलम् एते सर्वे महात्मानो ह्य् उपदेव्यां प्रजज्ञिरे

vijayaṃ rocamānaṃ ca vardhamānaṃ tu devalam ete sarve mahātmāno hy upadevyāṃ prajajñire

MatsP_46.18

अवगाहो महात्मा च वृकदेव्यामजायत वृकदेव्यां स्वयं जज्ञे नन्दको नाम नामतः

avagāho mahātmā ca vṛkadevyāmajāyata vṛkadevyāṃ svayaṃ jajñe nandako nāma nāmataḥ

MatsP_46.19

सप्तमं देवकीपुत्रं मदनं सुषुवे नृप गवेषणं महाभागं संग्रामेष्वपराजितम्

saptamaṃ devakīputraṃ madanaṃ suṣuve nṛpa gaveṣaṇaṃ mahābhāgaṃ saṃgrāmeṣvaparājitam

MatsP_46.20

श्रद्धादेव्या विहारे तु वने हि विचरन्पुरा वैश्यायामदधाच्छौरिः पुत्रं कौशिकमग्रजम्

śraddhādevyā vihāre tu vane hi vicaranpurā vaiśyāyāmadadhācchauriḥ putraṃ kauśikamagrajam

MatsP_46.21

सुतनू रथराजी च शौरेरास्तां परिग्रहौ पुण्ड्रश्च कपिलश्चैव वसुदेवात्मजौ बलौ

sutanū ratharājī ca śaurerāstāṃ parigrahau puṇḍraśca kapilaścaiva vasudevātmajau balau

MatsP_46.22

जरा नाम निषादो ऽभूत् प्रथमः स धनुर्धरः सौभद्रश्च भवश्चैव महासत्त्वौ बभूवतुः

jarā nāma niṣādo 'bhūt prathamaḥ sa dhanurdharaḥ saubhadraśca bhavaścaiva mahāsattvau babhūvatuḥ

MatsP_46.23

देवभागसुतश्चापि नाम्नासाव् उद्धवः स्मृतः पण्डितं प्रथमं प्राहुर् देवश्रवःसमुद्भवम्

devabhāgasutaścāpi nāmnāsāv uddhavaḥ smṛtaḥ paṇḍitaṃ prathamaṃ prāhur devaśravaḥsamudbhavam

MatsP_46.24

ऐक्ष्वाक्यलभतापत्यम् अनाधृष्टेर्यशस्विनी निधूतसत्त्वं शत्रुघ्नं श्राद्धस्तस्मादजायत

aikṣvākyalabhatāpatyam anādhṛṣṭeryaśasvinī nidhūtasattvaṃ śatrughnaṃ śrāddhastasmādajāyata

MatsP_46.25

करूषायानपत्याय कृष्णस्तुष्टः सुतं ददौ सुचन्द्रं तु महाभागं वीर्यवन्तं महाबलम्

karūṣāyānapatyāya kṛṣṇastuṣṭaḥ sutaṃ dadau sucandraṃ tu mahābhāgaṃ vīryavantaṃ mahābalam

MatsP_46.26

जाम्बवत्याः सुताव् एतौ द्वौ च सत्कृतलक्षणौ चारुदेष्णश्च साम्बश्च वीर्यवन्तौ महाबलौ

jāmbavatyāḥ sutāv etau dvau ca satkṛtalakṣaṇau cārudeṣṇaśca sāmbaśca vīryavantau mahābalau

MatsP_46.27

तन्तिपालश्च तन्तिश्च नन्दनस्य सुताव् उभौ शमीकपुत्राश् चत्वारो विक्रान्ताः सुमहाबलाः विराजश्च धनुश्चैव श्यामश्च सृञ्जयस्तथा

tantipālaśca tantiśca nandanasya sutāv ubhau śamīkaputrāś catvāro vikrāntāḥ sumahābalāḥ virājaśca dhanuścaiva śyāmaśca sṛñjayastathā

MatsP_46.28

अनपत्यो ऽभवच्छ्यामः शमीकस्तु वनं ययौ जुगुप्समानो भोजत्वं राजर्षित्वमवाप्तवान्

anapatyo 'bhavacchyāmaḥ śamīkastu vanaṃ yayau jugupsamāno bhojatvaṃ rājarṣitvamavāptavān

MatsP_46.29

कृष्णस्य जन्माभ्युदयं यः कीर्तयति नित्यशः शृणोति मानवो नित्यं सर्वपापैः प्रमुच्यते

kṛṣṇasya janmābhyudayaṃ yaḥ kīrtayati nityaśaḥ śṛṇoti mānavo nityaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate

Edition, source and reuse
Edition
Matsya Purāṇa, chapters 1–176, based on Caukhamba Vidyabhavan, 1954.
Electronic text
Oliver Hellwig · GRETIL, SUB Göttingen · 2020-07-31
Review status
Source imported; scholarly proofreading pending

The IAST Sanskrit is preserved from the source. Devanāgarī is generated from IAST and awaits proofreading. Source variants and edition notes are shown separately. Unusual numbering and repeated source lines are retained.

Inline GRETIL reference extraction, whitespace normalization and mechanical IAST-to-Devanāgarī conversion. Original XML preserved. No translation or commentary added.

This text and our script conversion are available under CC BY-NC-SA 4.0, including attribution, noncommercial use and share-alike requirements. This licence applies to the text, independently of the site design.

Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः