श्रीशुक उवाच वृत्रे हते त्रयो लोका विना शक्रेण भूरिद । सपाला ह्य् अभवन् सद्यो विज्वरा निर्वृतेन्द्रियाः ॥
śrīśuka uvāca vṛtre hate trayo lokā vinā śakreṇa bhūrida / sapālā hy abhavan sadyo vijvarā nirvṛtendriyāḥ //
देवर्षिपितृभूतानि दैत्या देवानुगाः स्वयम् । प्रतिजग्मुः स्वधिष्ण्यानि ब्रह्मेशेन्द्रादयस्ततः ॥
devarṣipitṛbhūtāni daityā devānugāḥ svayam / pratijagmuḥ svadhiṣṇyāni brahmeśendrādayastataḥ //
श्रीराजोवाच इन्द्रस्यानिर्वृतेर्हेतुं श्रोतुमिच्छामि भो मुने । येनासन् सुखिनो देवा हरेर्दुःखं कुतो ऽभवत् ॥
śrīrājovāca indrasyānirvṛterhetuṃ śrotumicchāmi bho mune / yenāsan sukhino devā harerduḥkhaṃ kuto 'bhavat //
श्रीशुक उवाच वृत्रविक्रमसंविग्नाः सर्वे देवाः सहर्षिभिः । तद्वधायार्थयन्निन्द्रं नैच्छद्भीतो बृहद्वधात् ॥
śrīśuka uvāca vṛtravikramasaṃvignāḥ sarve devāḥ saharṣibhiḥ / tadvadhāyārthayannindraṃ naicchadbhīto bṛhadvadhāt //
इन्द्र उवाच स्त्रीभूद्रुमजलैरेनो विश्वरूपवधोद्भवम् । विभक्तमनुगृह्णद्भिर्वृत्रहत्यां क्व मार्ज्म्य् अहम् ॥
indra uvāca strībhūdrumajalaireno viśvarūpavadhodbhavam / vibhaktamanugṛhṇadbhirvṛtrahatyāṃ kva mārjmy aham //
श्रीशुक उवाच ऋषयस्तदुपाकर्ण्य महेन्द्रमिदमब्रुवन् । याजयिष्याम भद्रं ते हयमेधेन मा स्म भैः ॥
śrīśuka uvāca ṛṣayastadupākarṇya mahendramidamabruvan / yājayiṣyāma bhadraṃ te hayamedhena mā sma bhaiḥ //
हयमेधेन पुरुषं परमात्मानमीश्वरम् । इष्ट्वा नारायणं देवं मोक्ष्यसे ऽपि जगद्वधात् ॥
hayamedhena puruṣaṃ paramātmānamīśvaram / iṣṭvā nārāyaṇaṃ devaṃ mokṣyase 'pi jagadvadhāt //
ब्रह्महा पितृहा गोघ्नो मातृहाचार्यहाघवान् । श्वादः पुल्कसको वापि शुद्ध्येरन् यस्य कीर्तनात् ॥
brahmahā pitṛhā goghno mātṛhācāryahāghavān / śvādaḥ pulkasako vāpi śuddhyeran yasya kīrtanāt //
तमश्वमेधेन महामखेन श्रद्धान्वितो ऽस्माभिरनुष्ठितेन । हत्वापि सब्रह्मचराचरं त्वं न लिप्यसे किं खलनिग्रहेण ॥
tamaśvamedhena mahāmakhena śraddhānvito 'smābhiranuṣṭhitena / hatvāpi sabrahmacarācaraṃ tvaṃ na lipyase kiṃ khalanigraheṇa //
श्रीशुक उवाच एवं सञ्चोदितो विप्रैर्मरुत्वान् अहनद्रिपुम् । ब्रह्महत्या हते तस्मिन्नाससाद वृषाकपिम् ॥
śrīśuka uvāca evaṃ sañcodito viprairmarutvān ahanadripum / brahmahatyā hate tasminnāsasāda vṛṣākapim //
तयेन्द्रः स्मासहत् तापं निर्वृतिर्नामुमाविशत् । ह्रीमन्तं वाच्यतां प्राप्तं सुखयन्त्य् अपि नो गुणाः ॥
tayendraḥ smāsahat tāpaṃ nirvṛtirnāmumāviśat / hrīmantaṃ vācyatāṃ prāptaṃ sukhayanty api no guṇāḥ //
तां ददर्शानुधावन्तीं चाण्डालीमिव रूपिणीम् । जरया वेपमानाङ्गीं यक्ष्मग्रस्तामसृक्पटाम् ॥
tāṃ dadarśānudhāvantīṃ cāṇḍālīmiva rūpiṇīm / jarayā vepamānāṅgīṃ yakṣmagrastāmasṛkpaṭām //
विकीर्य पलितान् केशांस्तिष्ठ तिष्ठेति भाषिणीम् । मीनगन्ध्यसुगन्धेन कुर्वतीं मार्गदूषणम् ॥
vikīrya palitān keśāṃstiṣṭha tiṣṭheti bhāṣiṇīm / mīnagandhyasugandhena kurvatīṃ mārgadūṣaṇam //
नभो गतो दिशः सर्वाः सहस्राक्षो विशाम्पते । प्रागुदीचीं दिशं तूर्णं प्रविष्टो नृप मानसम् ॥
nabho gato diśaḥ sarvāḥ sahasrākṣo viśāmpate / prāgudīcīṃ diśaṃ tūrṇaṃ praviṣṭo nṛpa mānasam //
स आवसत् पुष्करनालतन्तून् अलब्धभोगो यदिहाग्निदूतः । वर्षाणि साहस्रमलक्षितो ऽन्तः सञ्चिन्तयन् ब्रह्मवधाद्विमोक्षम् ॥
sa āvasat puṣkaranālatantūn alabdhabhogo yadihāgnidūtaḥ / varṣāṇi sāhasramalakṣito 'ntaḥ sañcintayan brahmavadhādvimokṣam //
तावत् त्रिणाकं नहुषः शशास विद्यातपोयोगबलानुभावः । स सम्पदैश्वर्यमदान्धबुद्धिर् नीतस्तिरश्चां गतिमिन्द्रपत्न्या ॥
tāvat triṇākaṃ nahuṣaḥ śaśāsa vidyātapoyogabalānubhāvaḥ / sa sampadaiśvaryamadāndhabuddhir nītastiraścāṃ gatimindrapatnyā //
ततो गतो ब्रह्मगिरोपहूत ऋतम्भरध्याननिवारिताघः । पापस्तु दिग्देवतया हतौजास् तं नाभ्यभूदवितं विष्णुपत्न्या ॥
tato gato brahmagiropahūta ṛtambharadhyānanivāritāghaḥ / pāpastu digdevatayā hataujās taṃ nābhyabhūdavitaṃ viṣṇupatnyā //
तं च ब्रह्मर्षयो ऽभ्येत्य हयमेधेन भारत । यथावद्दीक्षयां चक्रुः पुरुषाराधनेन ह ॥
taṃ ca brahmarṣayo 'bhyetya hayamedhena bhārata / yathāvaddīkṣayāṃ cakruḥ puruṣārādhanena ha //
अथेज्यमाने पुरुषे सर्वदेवमयात्मनि । अश्वमेधे महेन्द्रेण वितते ब्रह्मवादिभिः ॥
athejyamāne puruṣe sarvadevamayātmani / aśvamedhe mahendreṇa vitate brahmavādibhiḥ //
स वै त्वाष्ट्रवधो भूयान् अपि पापचयो नृप । नीतस्तेनैव शून्याय नीहार इव भानुना ॥
sa vai tvāṣṭravadho bhūyān api pāpacayo nṛpa / nītastenaiva śūnyāya nīhāra iva bhānunā //
स वाजिमेधेन यथोदितेन वितायमानेन मरीचिमिश्रैः । इष्ट्वाधियज्ञं पुरुषं पुराणम् इन्द्रो महान् आस विधूतपापः ॥
sa vājimedhena yathoditena vitāyamānena marīcimiśraiḥ / iṣṭvādhiyajñaṃ puruṣaṃ purāṇam indro mahān āsa vidhūtapāpaḥ //
इदं महाख्यानमशेषपाप्मनां प्रक्षालनं तीर्थपदानुकीर्तनम् । भक्त्युच्छ्रयं भक्तजनानुवर्णनं महेन्द्रमोक्षं विजयं मरुत्वतः ॥
idaṃ mahākhyānamaśeṣapāpmanāṃ prakṣālanaṃ tīrthapadānukīrtanam / bhaktyucchrayaṃ bhaktajanānuvarṇanaṃ mahendramokṣaṃ vijayaṃ marutvataḥ //
पठेयुराख्यानमिदं सदा बुधाः शृण्वन्त्य् अथो पर्वणि पर्वणीन्द्रियम् । धन्यं यशस्यं निखिलाघमोचनं रिपुञ्जयं स्वस्त्ययनं तथायुषम् ॥
paṭheyurākhyānamidaṃ sadā budhāḥ śṛṇvanty atho parvaṇi parvaṇīndriyam / dhanyaṃ yaśasyaṃ nikhilāghamocanaṃ ripuñjayaṃ svastyayanaṃ tathāyuṣam //