154 ॥ इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीचरिते काष्ठीलोपाख्यानं नाम सप्तविंशो ऽध्यायः काष्ठीलोवाच राक्षसं धावमानं तु कालान्तकयमोपमम् । दृष्ट्वा सा राक्षसी प्राह भर्तारं मम शङ्किता
154 // iti śrībṛhannāradīyapurāṇottarabhāge mohinīcarite kāṣṭhīlopākhyānaṃ nāma saptaviṃśo 'dhyāyaḥ kāṣṭhīlovāca rākṣasaṃ dhāvamānaṃ tu kālāntakayamopamam / dṛṣṭvā sā rākṣasī prāha bhartāraṃ mama śaṅkitā
1 ॥ प्रक्षिपस्वानलप्रख्यां शक्तिं हेमविभूषिताम् । ममायं पञ्चतां यातु दिगंबररिपुप्रिय
1 // prakṣipasvānalaprakhyāṃ śaktiṃ hemavibhūṣitām / mamāyaṃ pañcatāṃ yātu digaṃbararipupriya
2 ॥ तस्या वाक्यान्मम पतिः पौरुषे तु व्यवस्थितः । मुमोच विपुलां शक्तिं रक्षोवक्षस्थल प्रति
2 // tasyā vākyānmama patiḥ pauruṣe tu vyavasthitaḥ / mumoca vipulāṃ śaktiṃ rakṣovakṣasthala prati
3 ॥ ज्वलन्ती ज्वलनप्रख्या द्योतयन्ती दिशो दश । दिव्यांशुतीक्ष्ण वक्त्राता किङ्किणीशतनादिता
3 // jvalantī jvalanaprakhyā dyotayantī diśo daśa / divyāṃśutīkṣṇa vaktrātā kiṅkiṇīśatanāditā
4 ॥ रक्तचन्दनलिप्ताङ्गी रक्तवस्त्रोपशोभिता । हृदि तस्य निपत्यासौ शक्तिर्विप्रकरच्युता
4 // raktacandanaliptāṅgī raktavastropaśobhitā / hṛdi tasya nipatyāsau śaktirviprakaracyutā
5 ॥ कृत्वा भस्मावशेषं तु राक्षसं गगनं ययौ । पातयित्वा स्वभर्तारं विप्रहस्तेन राक्षसी
5 // kṛtvā bhasmāvaśeṣaṃ tu rākṣasaṃ gaganaṃ yayau / pātayitvā svabhartāraṃ viprahastena rākṣasī
6 ॥ कृतकृत्यमिवात्मानं मेने हृष्टतनूरुहा । अथोवाच द्विजं हृष्टा राक्षसी शुभलोचनम्
6 // kṛtakṛtyamivātmānaṃ mene hṛṣṭatanūruhā / athovāca dvijaṃ hṛṣṭā rākṣasī śubhalocanam
7 ॥ एहि कान्त गुहां रम्यां प्रविश त्वं यदृच्छया । भुङ्क्ष्व भोगान्मया सार्द्धं ये दिव्या ये च मानुषाः
7 // ehi kānta guhāṃ ramyāṃ praviśa tvaṃ yadṛcchayā / bhuṅkṣva bhogānmayā sārddhaṃ ye divyā ye ca mānuṣāḥ
8 ॥ तथेति प्राणनाथो मे प्राहहृष्टवपुस्तदा । ततः सादाय मे कान्तं स्वां प्रविष्टा गुहां मुदा
8 // tatheti prāṇanātho me prāhahṛṣṭavapustadā / tataḥ sādāya me kāntaṃ svāṃ praviṣṭā guhāṃ mudā
9 ॥ असंवीक्ष्यैव तद्भस्म भर्तृदेहसमुद्भवम् । कुचाभ्यामुन्नताभ्यां सा मद्भर्तारमपीडयत्
9 // asaṃvīkṣyaiva tadbhasma bhartṛdehasamudbhavam / kucābhyāmunnatābhyāṃ sā madbhartāramapīḍayat
10 ॥ दर्शयामास तां तन्वीं कुमारीं शयने स्थिताम् । इयं तेनासितापाङ्गी बिम्बोष्ठी काञ्चनप्रभा
10 // darśayāmāsa tāṃ tanvīṃ kumārīṃ śayane sthitām / iyaṃ tenāsitāpāṅgī bimboṣṭhī kāñcanaprabhā
11 ॥ भार्यार्थे समुपानीता वाराणस्या द्विजोत्तम । यस्याः सीमां न लङ्घन्ति पातकानि ह्यशेषतः
11 // bhāryārthe samupānītā vārāṇasyā dvijottama / yasyāḥ sīmāṃ na laṅghanti pātakāni hyaśeṣataḥ
12 ॥ शक्तिक्षेत्रं च तां प्राहुः पुण्यं पापक्षयङ्करम् । या गृहं त्रिपुरारेश्च पञ्चगव्यूतिसंस्थिता
12 // śaktikṣetraṃ ca tāṃ prāhuḥ puṇyaṃ pāpakṣayaṅkaram / yā gṛhaṃ tripurāreśca pañcagavyūtisaṃsthitā
13 ॥ यस्यां मृताः पुनर्मर्त्या गर्भवासं विशन्ति न । स त्वमस्या गृहं पित्र्यं पुनर्नय सुलोचनाम्
13 // yasyāṃ mṛtāḥ punarmartyā garbhavāsaṃ viśanti na / sa tvamasyā gṛhaṃ pitryaṃ punarnaya sulocanām
14 ॥ इमानि तव रत्नानि शयनान्यासनानि च । मया सह समस्तानि विक्रीणीहि निजेच्छया
14 // imāni tava ratnāni śayanānyāsanāni ca / mayā saha samastāni vikrīṇīhi nijecchayā
15 ॥ त्वदर्थे राक्षसो घोरो मया ब्रह्मन्निषूदितः । मुग्धया तव रूपेण प्रेषितो यमसादनम्
15 // tvadarthe rākṣaso ghoro mayā brahmanniṣūditaḥ / mugdhayā tava rūpeṇa preṣito yamasādanam
16 ॥ तस्मान्ममोपिरि विभो कृत्वा विश्वासमात्मना । भजस्व मां विशालाक्ष भक्तां वै कामरूपिणीम्
16 // tasmānmamopiri vibho kṛtvā viśvāsamātmanā / bhajasva māṃ viśālākṣa bhaktāṃ vai kāmarūpiṇīm
17 ॥ एतच्छ्रुत्वा तु वचनं भर्ता मे चारुलोचने । राक्षस्याः कामतप्तायाः कुमार्याः सन्निधौ शुभे
17 // etacchrutvā tu vacanaṃ bhartā me cārulocane / rākṣasyāḥ kāmataptāyāḥ kumāryāḥ sannidhau śubhe
18 ॥ उवाच राक्षसीं तां तु सशङ्को मधुरं वचः । सुभगे नीतिशास्त्रेषु विश्वस्तव्या न योषितः
18 // uvāca rākṣasīṃ tāṃ tu saśaṅko madhuraṃ vacaḥ / subhage nītiśāstreṣu viśvastavyā na yoṣitaḥ
19 ॥ कौमारं या पतिं हन्ति सा कथं मां न हिंसति । मत्तो रूपाधिकं मत्वा परं पुरुषलंपटा
19 // kaumāraṃ yā patiṃ hanti sā kathaṃ māṃ na hiṃsati / matto rūpādhikaṃ matvā paraṃ puruṣalaṃpaṭā
20 ॥ सो ऽहं विश्वासभावेन विश्वस्तस्ते वरानने
20 // so 'haṃ viśvāsabhāvena viśvastaste varānane
21 ॥ अद्य वाथ परेद्युर्वा पक्षे मासे ऽथ वत्सरे । व्यापादय यथेच्छं वा त्वां प्रपन्नो ऽस्मि भामिनि
21 // adya vātha paredyurvā pakṣe māse 'tha vatsare / vyāpādaya yathecchaṃ vā tvāṃ prapanno 'smi bhāmini
22 ॥ एवमेव त्वया कार्यं नाद्य चोपकृतं तव । आत्मा ते सर्वथा देयः प्रतीकारस्य हेतवे
22 // evameva tvayā kāryaṃ nādya copakṛtaṃ tava / ātmā te sarvathā deyaḥ pratīkārasya hetave
23 ॥ मदर्थे निहतो भर्ता त्वया निःशङ्कया यतः । ततो ऽहं नोत्तरं वच्मि परं किञ्चित्सुलोचने
23 // madarthe nihato bhartā tvayā niḥśaṅkayā yataḥ / tato 'haṃ nottaraṃ vacmi paraṃ kiñcitsulocane
24 ॥ तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य मद्भर्तुः साब्रवीदिदम् । विश्वस्तहिंसनं ब्रह्मन् ब्रह्महत्या समं भवेत्
24 // tacchrutvā vacanaṃ tasya madbhartuḥ sābravīdidam / viśvastahiṃsanaṃ brahman brahmahatyā samaṃ bhavet
25 ॥ यद्येवं राक्षसीं क्रूरां मन्यसे पतिघातिनीम् । पतिं तथापि गर्हेयं विश्वस्तं घातये कथम्
25 // yadyevaṃ rākṣasīṃ krūrāṃ manyase patighātinīm / patiṃ tathāpi garheyaṃ viśvastaṃ ghātaye katham
26 ॥ सूक्ष्मा हि धर्मस्य गतिर्न ज्ञायेत कथञ्चन । केनापि कुत्रचिद्देवदैत्यराक्षसकादिना । केचिन्मनुष्याः पटवो धर्मसूक्ष्मत्वचिन्तने
26 // sūkṣmā hi dharmasya gatirna jñāyeta kathañcana / kenāpi kutraciddevadaityarākṣasakādinā / kecinmanuṣyāḥ paṭavo dharmasūkṣmatvacintane
27 ॥ ये ऽनित्येन शरीरेण नैष्कर्म्यं साधयन्त्युत । श्रूयते च पुराणेषु किञ्चिदत्र निगद्यते
27 // ye 'nityena śarīreṇa naiṣkarmyaṃ sādhayantyuta / śrūyate ca purāṇeṣu kiñcidatra nigadyate
28 ॥ धर्मस्यैवानुकूल्येन विष्णुना प्रभविष्णुना । दशावतारग्रहणे दुःखं प्राप्तमनेकधा
28 // dharmasyaivānukūlyena viṣṇunā prabhaviṣṇunā / daśāvatāragrahaṇe duḥkhaṃ prāptamanekadhā
29 ॥ क्व सीतार्थं श्रीनिवासो रामो लक्ष्मणसंयुतः । विलापं कुरुते नागपाशबन्धादिकर्मसु
29 // kva sītārthaṃ śrīnivāso rāmo lakṣmaṇasaṃyutaḥ / vilāpaṃ kurute nāgapāśabandhādikarmasu
30 ॥ क्व देवदेवो वसुदेवसूनुर्विज्ञानरूपो निखलप्रपञ्ची । हा कष्टमित्यस्रदृगादिचेष्टः पार्थोग्रसनादिकभृत्यकृत्यः
30 // kva devadevo vasudevasūnurvijñānarūpo nikhalaprapañcī / hā kaṣṭamityasradṛgādiceṣṭaḥ pārthograsanādikabhṛtyakṛtyaḥ
31 ॥ ईशस्य कृत्यं द्विज दुर्विभाव्यं धर्मानुकूल्येन समास्थितस्य । व्यासः स्वयं वेदविभागकर्त्ता पाराशरिस्तत्त्वदृगिज्यमूर्तिः । कन्यात्वविध्वसकवीर्यजन्मा कानीनसंज्ञो ऽनुजदारगामी
31 // īśasya kṛtyaṃ dvija durvibhāvyaṃ dharmānukūlyena samāsthitasya / vyāsaḥ svayaṃ vedavibhāgakarttā pārāśaristattvadṛgijyamūrtiḥ / kanyātvavidhvasakavīryajanmā kānīnasaṃjño 'nujadāragāmī
32 ॥ परिवेत्ता च दिधिषूः शन्तनुः स्वःसरित्पत्तिः । दिधिषू तनयः साक्षाद्वसुः स्त्रीवादमृत्युभाक्
32 // parivettā ca didhiṣūḥ śantanuḥ svaḥsaritpattiḥ / didhiṣū tanayaḥ sākṣādvasuḥ strīvādamṛtyubhāk
33 ॥ ये गोलकसुताः कुण्डाः पाण्डवाः समयोनिगाः । तेषां संकीर्तनं पुण्यं पवित्रं पापनाशनम्
33 // ye golakasutāḥ kuṇḍāḥ pāṇḍavāḥ samayonigāḥ / teṣāṃ saṃkīrtanaṃ puṇyaṃ pavitraṃ pāpanāśanam
34 ॥ यं ध्यायन्ति स्मरन्त्यद्धा योगमूर्तिः सनातनः
34 // yaṃ dhyāyanti smarantyaddhā yogamūrtiḥ sanātanaḥ
35 ॥ विष्णुर्वेश्यासमासक्तः प्रह्लादाद्युपदेशकृत् । श्रीनृसिंहो ऽसुरध्वंसी देवदेवाधिदैवतम्
35 // viṣṇurveśyāsamāsaktaḥ prahlādādyupadeśakṛt / śrīnṛsiṃho 'suradhvaṃsī devadevādhidaivatam
36 ॥ संसारवासनाध्वंसी देवदेवाधिदैवतम् । संसारवासनाध्वंसी स्वर्णाक्षभवनस्थितिः
36 // saṃsāravāsanādhvaṃsī devadevādhidaivatam / saṃsāravāsanādhvaṃsī svarṇākṣabhavanasthitiḥ
37 ॥ जामदग्न्यः स्वयं सिद्धस्तपसा दग्धकिल्बिषः । ईश्वरः क्षत्रसंहारभ्रूणहत्यादिकर्मकृत्
37 // jāmadagnyaḥ svayaṃ siddhastapasā dagdhakilbiṣaḥ / īśvaraḥ kṣatrasaṃhārabhrūṇahatyādikarmakṛt
38 ॥ स्वयमेवर्षभो योगी लोकशिक्षापरो द्विजः । लोकग्लानिकरो जातः कुर्वन्धर्मानुरोधतः
38 // svayamevarṣabho yogī lokaśikṣāparo dvijaḥ / lokaglānikaro jātaḥ kurvandharmānurodhataḥ
39 ॥ नारदो नारदो भूयो भूयो भूयो ऽपि नारदः । नारायणपरो नारो नरो नरहितो ऽमरः
39 // nārado nārado bhūyo bhūyo bhūyo 'pi nāradaḥ / nārāyaṇaparo nāro naro narahito 'maraḥ
40 ॥ गौतमो गौतमो विप्र गोपचेष्टापरायणः । वेदबाह्यार्थसंयुक्तशास्त्री वेदोपकार कृत्
40 // gautamo gautamo vipra gopaceṣṭāparāyaṇaḥ / vedabāhyārthasaṃyuktaśāstrī vedopakāra kṛt
41 ॥ वसुष्ठश्चोर्वशीजातो ऽगस्त्यो ऽपि स्वयमीश्वरौ । येन लोकोपकारार्थं वासिष्ठं शास्त्रमुत्तमम्
41 // vasuṣṭhaścorvaśījāto 'gastyo 'pi svayamīśvarau / yena lokopakārārthaṃ vāsiṣṭhaṃ śāstramuttamam
42 ॥ कृतं यस्मिन्पुराणानि वेदाः साम्यत्वमागताः । यः स्वयं रामचन्द्रस्य गुरुः सर्वेश्वरस्य च
42 // kṛtaṃ yasminpurāṇāni vedāḥ sāmyatvamāgatāḥ / yaḥ svayaṃ rāmacandrasya guruḥ sarveśvarasya ca
43 ॥ स कथं गाधिजाशप्तस्तिर्यग्योनिमुपागमत् । यो दमित्वा विभुर्विन्ध्यं वातापिं सागरं स्थितः
43 // sa kathaṃ gādhijāśaptastiryagyonimupāgamat / yo damitvā vibhurvindhyaṃ vātāpiṃ sāgaraṃ sthitaḥ
44 ॥ स कथं मृतकादाता दुष्करं समुपासते । यो विधिः कर्मसाक्ष्यादिवन्द्यो मान्यः पितामहः
44 // sa kathaṃ mṛtakādātā duṣkaraṃ samupāsate / yo vidhiḥ karmasākṣyādivandyo mānyaḥ pitāmahaḥ
45 ॥ मोहिनीमोहितो देहमुत्ससर्ज कथं स च । यः शिवः शिवदः साक्षात्प्रकृतीशः परात्परः
45 // mohinīmohito dehamutsasarja kathaṃ sa ca / yaḥ śivaḥ śivadaḥ sākṣātprakṛtīśaḥ parātparaḥ
46 ॥ स कथं देवपत्नीगः श्मशानाशुभचेष्टितः । तस्माद्द्विज सदाचारो निषेव्यो विधिना विधिः
46 // sa kathaṃ devapatnīgaḥ śmaśānāśubhaceṣṭitaḥ / tasmāddvija sadācāro niṣevyo vidhinā vidhiḥ
47 ॥ तमहंभावनायुक्तो नो हेयाद्यो विदां वरः । स शान्तिमाप्नुयादग्र्यां धम्यामुभयसंस्थिताम्
47 // tamahaṃbhāvanāyukto no heyādyo vidāṃ varaḥ / sa śāntimāpnuyādagryāṃ dhamyāmubhayasaṃsthitām
48 ॥ आपवर्ग्यः स्मृतो धर्मो धनं धर्मैकसाधनम् । तन्मया साधितो धर्मः सर्वोत्तमधनात्मना
48 // āpavargyaḥ smṛto dharmo dhanaṃ dharmaikasādhanam / tanmayā sādhito dharmaḥ sarvottamadhanātmanā
49 ॥ शृणु विप्रात्र धर्मस्य गतिं सूक्ष्मां वदाम्यहम् । यदा समागतो भर्ता मम कन्यां समाहरन्
49 // śṛṇu viprātra dharmasya gatiṃ sūkṣmāṃ vadāmyaham / yadā samāgato bhartā mama kanyāṃ samāharan
50 ॥ त्वां पश्यन् निजकर्मस्थं को ऽपि दोषो न तस्य वै । मया पृष्टः कथं नाम कन्येयं समुपाहृता
50 // tvāṃ paśyan nijakarmasthaṃ ko 'pi doṣo na tasya vai / mayā pṛṣṭaḥ kathaṃ nāma kanyeyaṃ samupāhṛtā
51 ॥ तदा तेन मृषा वाक्यमुक्तं मद्भक्षणार्थकम् । तन्निशम्याह मां बद्धा स्वयं चास्थानि दर्शनात्
51 // tadā tena mṛṣā vākyamuktaṃ madbhakṣaṇārthakam / tanniśamyāha māṃ baddhā svayaṃ cāsthāni darśanāt
52 ॥ ये वदन्ति च दांपत्ये भार्या मोक्षविरोधिनी । न ते तत्त्वदृशो ज्ञेया न सा भार्या विरोधिनी
52 // ye vadanti ca dāṃpatye bhāryā mokṣavirodhinī / na te tattvadṛśo jñeyā na sā bhāryā virodhinī
53 ॥ भार्या समुद्धरेत्पापात्पतन्तं निरये पतिम् । सा भार्यान्या कर्मवल्लीरूपा संसारदायीनी
53 // bhāryā samuddharetpāpātpatantaṃ niraye patim / sā bhāryānyā karmavallīrūpā saṃsāradāyīnī
54 ॥ पापं किमत्र तन्मत्तः सम्यक्छृणु स्वयं वर । अलीकं नैव वक्तव्यं प्राणैः कण्ठगतैरपि
54 // pāpaṃ kimatra tanmattaḥ samyakchṛṇu svayaṃ vara / alīkaṃ naiva vaktavyaṃ prāṇaiḥ kaṇṭhagatairapi
55 ॥ सत्यमेवाचरेत्सत्ये साक्षाद्धर्मे व्यवस्थितः । सत्ये समास्थितो ब्रह्मा सत्ये सन्तः समास्थिताः
55 // satyamevācaretsatye sākṣāddharme vyavasthitaḥ / satye samāsthito brahmā satye santaḥ samāsthitāḥ
56 ॥ सत्ये समास्थितं विश्वं सर्वदा सचराचरम् । सत्यं ब्रूयादिति वचो वेदान्तेषु प्रगीयते
56 // satye samāsthitaṃ viśvaṃ sarvadā sacarācaram / satyaṃ brūyāditi vaco vedānteṣu pragīyate
57 ॥ सत्यं ब्रह्मस्वरूपं हि तत्सत्यमभिधीमहि । सत्यं तु सर्वदा विप्र मङ्गलं मङ्गलप्रदम्
57 // satyaṃ brahmasvarūpaṃ hi tatsatyamabhidhīmahi / satyaṃ tu sarvadā vipra maṅgalaṃ maṅgalapradam
58 ॥ असत्यमात्मक्षयदं सद्यः प्रत्ययकारकम् । स्त्रीषु सत्यं न वक्तव्यं तत्रापि शृणु कारणम्
58 // asatyamātmakṣayadaṃ sadyaḥ pratyayakārakam / strīṣu satyaṃ na vaktavyaṃ tatrāpi śṛṇu kāraṇam
59 ॥ निधिं स्त्रियै न कथयेदित्यादौ दोषवारणम् । उक्तं तद्धर्मजनकं धर्मसूक्ष्मत्वदर्शकम्
59 // nidhiṃ striyai na kathayedityādau doṣavāraṇam / uktaṃ taddharmajanakaṃ dharmasūkṣmatvadarśakam
60 ॥ कुशा द्विजा जलं वह्निर्वेदा भूकालदिक्सुराः । साक्ष्ये यत्र विवाहेषु दांपत्यं तदुदीरितम्
60 // kuśā dvijā jalaṃ vahnirvedā bhūkāladiksurāḥ / sākṣye yatra vivāheṣu dāṃpatyaṃ tadudīritam
61 ॥ समङ्गीकरणं कर्म विवाहे तु विधीयते । स्त्रीपुंसोर्द्विजसंस्कारे निर्दिष्टं गुरुशिष्ययोः
61 // samaṅgīkaraṇaṃ karma vivāhe tu vidhīyate / strīpuṃsordvijasaṃskāre nirdiṣṭaṃ guruśiṣyayoḥ
62 ॥ तस्मात्परस्परं ज्ञेयो गुरुशिष्यौ वधूवरौ । नानयोरणुमात्रो ऽपि भेदो बोध्यो विजानता
62 // tasmātparasparaṃ jñeyo guruśiṣyau vadhūvarau / nānayoraṇumātro 'pi bhedo bodhyo vijānatā
63 ॥ तत्तत्कर्मानुरूपत्वात्प्राधान्यस्त्रीनियोज्ययोः । क्वचिद्व्यत्ययदोषश्चेद्दैवमेवात्र कारणम्
63 // tattatkarmānurūpatvātprādhānyastrīniyojyayoḥ / kvacidvyatyayadoṣaśceddaivamevātra kāraṇam
64 ॥ दैवाधीनं जगत्सर्वं सदेवासुरमानुषम् । दैवं तत्पूर्वजन्मानि संचिताः कर्मवासनाः
64 // daivādhīnaṃ jagatsarvaṃ sadevāsuramānuṣam / daivaṃ tatpūrvajanmāni saṃcitāḥ karmavāsanāḥ
65 ॥ प्राप्तं निषेवन्नन्योन्यं वर्तते कामकारकम् । शुभं वाप्यशुभं विप्र तं तु शान्तं विदुर्बुधाः
65 // prāptaṃ niṣevannanyonyaṃ vartate kāmakārakam / śubhaṃ vāpyaśubhaṃ vipra taṃ tu śāntaṃ vidurbudhāḥ
66 ॥ शान्तः सत्यसमाचारो जन्तुर्लोकप्रतारकः । एवमादि विदित्वा तु नायं भर्ता निपातितः
66 // śāntaḥ satyasamācāro janturlokapratārakaḥ / evamādi viditvā tu nāyaṃ bhartā nipātitaḥ
67 ॥ कन्यात्वध्वंसकात्पापात्पूतो मदुपकारतः । गतिं प्रयातः कृतिनां त्वद्धस्तविनिपातितः
67 // kanyātvadhvaṃsakātpāpātpūto madupakārataḥ / gatiṃ prayātaḥ kṛtināṃ tvaddhastavinipātitaḥ
68 ॥ मया तूपकृतं पत्ये जानन्त्या धर्मसूक्ष्यताम् । त्वत्प्राणरक्षणे धर्मो ममाभूद्द्विजसत्तम
68 // mayā tūpakṛtaṃ patye jānantyā dharmasūkṣyatām / tvatprāṇarakṣaṇe dharmo mamābhūddvijasattama
69 ॥ तेन धर्मेण किं प्राप्तमिति सम्यङ्निबोध मे । राक्षसीं योनिमापन्ना राक्षसस्य प्रिया ह्यहम्
69 // tena dharmeṇa kiṃ prāptamiti samyaṅnibodha me / rākṣasīṃ yonimāpannā rākṣasasya priyā hyaham
70 ॥ कामरूपा ब्राह्मणी तु संजाता धर्मकारणात् । धर्मकामदुघा धेनुः संतोषो नन्दनं वनम्
70 // kāmarūpā brāhmaṇī tu saṃjātā dharmakāraṇāt / dharmakāmadughā dhenuḥ saṃtoṣo nandanaṃ vanam
71 ॥ विद्या मोक्षकरी प्रोक्ता तृष्णा वैतरणी नदी । वैतरण्यां पतन्भर्ता मयोद्धृत इहाभवत्
71 // vidyā mokṣakarī proktā tṛṣṇā vaitaraṇī nadī / vaitaraṇyāṃ patanbhartā mayoddhṛta ihābhavat
72 ॥ अस्याश्चोपकृतं विप्र वर्णोत्तमनिवेशनात् । इयं त्वसंगिनी भार्या भविष्यति पितुर्गृहे
72 // asyāścopakṛtaṃ vipra varṇottamaniveśanāt / iyaṃ tvasaṃginī bhāryā bhaviṣyati piturgṛhe
73 ॥ अहं तवास्याश्च सदा रक्षिका धर्मबोधिनी । मत्संगमात्पूर्वमेव या भार्या विप्र ते ऽभवत्
73 // ahaṃ tavāsyāśca sadā rakṣikā dharmabodhinī / matsaṃgamātpūrvameva yā bhāryā vipra te 'bhavat
74 ॥ इयं त्वत्संगिनी भार्या भविष्यति वरानना । सापि तिर्यग्गतिं प्राप्य मुच्यते मदनुग्रहात्
74 // iyaṃ tvatsaṃginī bhāryā bhaviṣyati varānanā / sāpi tiryaggatiṃ prāpya mucyate madanugrahāt
75 ॥ अहं पुरा भवे ऽभूवं रमणी लोकसुन्दरी । कन्दलीति च विख्याता तनयौर्वमुनेर्द्विज
75 // ahaṃ purā bhave 'bhūvaṃ ramaṇī lokasundarī / kandalīti ca vikhyātā tanayaurvamunerdvija
76 ॥ तपः प्रभावात्संजाता यमला मिथुनन्धरा । पुरुषो मे सहभवो दमितो धर्मकारणात्
76 // tapaḥ prabhāvātsaṃjātā yamalā mithunandharā / puruṣo me sahabhavo damito dharmakāraṇāt
77 ॥ तेनैवौर्वेण शिष्टाहं दत्ता दुर्वाससे भवम् । तं पतिं प्राप्य विप्रेन्द्र प्राक्कर्मवशागा ह्यहम्
77 // tenaivaurveṇa śiṣṭāhaṃ dattā durvāsase bhavam / taṃ patiṃ prāpya viprendra prākkarmavaśāgā hyaham
78 ॥ कलहाभिरता पत्या शप्ता भस्मत्वमागता । किञ्चित्पापावशेषेण राक्षसीं योनिमागता
78 // kalahābhiratā patyā śaptā bhasmatvamāgatā / kiñcitpāpāvaśeṣeṇa rākṣasīṃ yonimāgatā
79 ॥ तत्र योनौ मया लब्धो भर्तायं राक्षसाधिपः । गोभिलो नाम तेजस्वी स त्वया विनिपातितः
79 // tatra yonau mayā labdho bhartāyaṃ rākṣasādhipaḥ / gobhilo nāma tejasvī sa tvayā vinipātitaḥ
80 ॥ शोपो ऽस्य पूर्ववयसिबभूव द्विजसत्तम । कस्याश्चिद्राजकन्यायाः स्त्रियाऽरब्धा मृतिस्तव
80 // śopo 'sya pūrvavayasibabhūva dvijasattama / kasyāścidrājakanyāyāḥ striyā'rabdhā mṛtistava
81 ॥ अहं तु राक्षसीभावरहिता पूर्वकर्मणः । शुभस्य बलमापन्ना जाता तव सहायिनी
81 // ahaṃ tu rākṣasībhāvarahitā pūrvakarmaṇaḥ / śubhasya balamāpannā jātā tava sahāyinī
82 ॥ दुःखिताहं कृता भर्त्रा कुमार्याहरणात्पुरा । भार्याथ पापिना ब्रह्मंस्तेन व्यापादितो मया
82 // duḥkhitāhaṃ kṛtā bhartrā kumāryāharaṇātpurā / bhāryātha pāpinā brahmaṃstena vyāpādito mayā
83 ॥ विश्वस्तो हि यतस्त्वं वै मम सर्वेण चेतसा । ततस्त्वां गोपयिष्यामि सर्वभावेन कामुक
83 // viśvasto hi yatastvaṃ vai mama sarveṇa cetasā / tatastvāṃ gopayiṣyāmi sarvabhāvena kāmuka
84 ॥ एष ते शपथः सत्यः पञ्चभूतोपसाक्षिकः । कृत्स्नस्य पुरुषस्येह सन्निधौ व्याहृतो मया
84 // eṣa te śapathaḥ satyaḥ pañcabhūtopasākṣikaḥ / kṛtsnasya puruṣasyeha sannidhau vyāhṛto mayā
85 ॥ न करोषि द्विजश्रेष्ठ संविदं ह्यन्यथा क्वचित् । मद्वाक्ये भवता स्थेयं सर्वकृत्येषु मानद
85 // na karoṣi dvijaśreṣṭha saṃvidaṃ hyanyathā kvacit / madvākye bhavatā stheyaṃ sarvakṛtyeṣu mānada
86 ॥ एतच्छ्रुत्वा तु वचनं राक्षस्या परिभाषितम् । प्रतिपेदे वचः सर्वं यत्कृतं हि तया तदा
86 // etacchrutvā tu vacanaṃ rākṣasyā paribhāṣitam / pratipede vacaḥ sarvaṃ yatkṛtaṃ hi tayā tadā
87 ॥ ततः सा राक्षसी सर्वं संप्रगृह्य गुहाधनम् । करेणुरूपिणी भूत्वा पृष्ठे कृत्वा पतिं मम
87 // tataḥ sā rākṣasī sarvaṃ saṃpragṛhya guhādhanam / kareṇurūpiṇī bhūtvā pṛṣṭhe kṛtvā patiṃ mama
88 ॥ तया सह विशालाक्ष्या रत्नावल्या मुदान्विता । ययावाकाशमार्गेण काशीमभि मुलोचने
88 // tayā saha viśālākṣyā ratnāvalyā mudānvitā / yayāvākāśamārgeṇa kāśīmabhi mulocane