52 ॥ इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीप्रश्नो नाम चतुर्विंशो ऽध्यायः वसिष्ठ उवाच तद्वाक्यं ब्राह्मणाः श्रुत्वा मोहिन्या समुदीरितम् । तथ्यमित्येवमुक्त्वा तु राजानं वाक्यमब्रुवन्
52 // iti śrībṛhannāradīyapurāṇottarabhāge mohinīpraśno nāma caturviṃśo 'dhyāyaḥ vasiṣṭha uvāca tadvākyaṃ brāhmaṇāḥ śrutvā mohinyā samudīritam / tathyamityevamuktvā tu rājānaṃ vākyamabruvan
1 ॥ ब्राह्मणा ऊचुः यस्त्वया नृपते पुण्यः कृतो ऽयं शपथः किल । एकादश्यां न भोक्तव्यं पक्षयोरुभयोरपि
1 // brāhmaṇā ūcuḥ yastvayā nṛpate puṇyaḥ kṛto 'yaṃ śapathaḥ kila / ekādaśyāṃ na bhoktavyaṃ pakṣayorubhayorapi
2 ॥ न कृतः शास्त्रदृष्ट्या तु स्वबुद्ध्यैव प्रकल्पितः । साग्रीनां प्राशनं प्रोक्तमुभयोः संध्ययोः किल
2 // na kṛtaḥ śāstradṛṣṭyā tu svabuddhyaiva prakalpitaḥ / sāgrīnāṃ prāśanaṃ proktamubhayoḥ saṃdhyayoḥ kila
3 ॥ होमोच्छिष्टप्रभोक्तारस्त्रयो वर्णाः प्रकीर्तिताः । विशेषाद्भूमिपालानां कथं युक्तमुपोषणम्
3 // homocchiṣṭaprabhoktārastrayo varṇāḥ prakīrtitāḥ / viśeṣādbhūmipālānāṃ kathaṃ yuktamupoṣaṇam
4 ॥ सर्वदोद्यतशस्त्राणां दुष्टसंयमिनां विभो । शास्त्रतो ऽशास्त्रतो वापि यस्त्वया शपथः कृतः
4 // sarvadodyataśastrāṇāṃ duṣṭasaṃyamināṃ vibho / śāstrato 'śāstrato vāpi yastvayā śapathaḥ kṛtaḥ
5 ॥ परिपूर्णो भवत्यद्य वाक्येन हि द्विजन्मनाम् । व्रतभङ्गो न ते ऽस्तीह भुक्ष्वं विप्रसमन्वितः
5 // paripūrṇo bhavatyadya vākyena hi dvijanmanām / vratabhaṅgo na te 'stīha bhukṣvaṃ viprasamanvitaḥ
6 ॥ परितापो न ते कार्यो विप्रवाक्यं महत्तरम् । यो ऽन्यथा मन्यते वाक्यं विप्राणां नृपसत्तम
6 // paritāpo na te kāryo vipravākyaṃ mahattaram / yo 'nyathā manyate vākyaṃ viprāṇāṃ nṛpasattama
7 ॥ स याति राक्षसीं योनिं जन्मानि दश पञ्च च । तच्छ्रुत्वा वचनं रोद्रं राजा कोपसमन्वितः
7 // sa yāti rākṣasīṃ yoniṃ janmāni daśa pañca ca / tacchrutvā vacanaṃ rodraṃ rājā kopasamanvitaḥ
8 ॥ उवाच स्फुरमाणौष्टस्तान्विप्रान्श्लक्ष्णया गिरा । सर्वेषामेव भूतानां भवन्तो मार्गदर्शिनः
8 // uvāca sphuramāṇauṣṭastānviprānślakṣṇayā girā / sarveṣāmeva bhūtānāṃ bhavanto mārgadarśinaḥ
9 ॥ यतीनां विधवानां च श्लोको ऽयं पठ्यते द्विजाः । विमार्गगामिनां चैतन्मतं न सात्वतां क्वचित्
9 // yatīnāṃ vidhavānāṃ ca śloko 'yaṃ paṭhyate dvijāḥ / vimārgagāmināṃ caitanmataṃ na sātvatāṃ kvacit
10 ॥ यद्भवद्भिः समुद्दिष्टं राज्ञां नोपोषणं स्मृतम् । तत्र वाक्यानि शृणुत वैष्णवा चारलक्षणे
10 // yadbhavadbhiḥ samuddiṣṭaṃ rājñāṃ nopoṣaṇaṃ smṛtam / tatra vākyāni śṛṇuta vaiṣṇavā cāralakṣaṇe
11 ॥ न शङ्खेन पिबेत्तोयं न हन्यात्कूर्मसूकरौ । एका दश्यां न भोक्तव्यं पक्षयोरुभयोरपि
11 // na śaṅkhena pibettoyaṃ na hanyātkūrmasūkarau / ekā daśyāṃ na bhoktavyaṃ pakṣayorubhayorapi
12 ॥ न पातव्यं हि मद्य तु न हन्तव्यो द्विजः क्वचित् । क्रीडेन्नाक्षैस्तु धर्मज्ञो नाश्नीयाद्धरिवासरे
12 // na pātavyaṃ hi madya tu na hantavyo dvijaḥ kvacit / krīḍennākṣaistu dharmajño nāśnīyāddharivāsare
13 ॥ अभक्ष्य भक्षणं पापं परदाराभिमर्शनम् । एकादश्यां भोजनं च पतनस्यैव कारणम्
13 // abhakṣya bhakṣaṇaṃ pāpaṃ paradārābhimarśanam / ekādaśyāṃ bhojanaṃ ca patanasyaiva kāraṇam
14 ॥ अकार्यकरणं कृत्वा किं जीवेच्छरदां शतम् । को हि संचेष्टमानस्तु भुनक्ति हरिवासरे
14 // akāryakaraṇaṃ kṛtvā kiṃ jīveccharadāṃ śatam / ko hi saṃceṣṭamānastu bhunakti harivāsare
15 ॥ चतुष्पदेभ्यो ऽपि जनैर्नान्नं देयं हरेर्दिने । उत्तराशास्थितैर्विप्रैर्विष्णुधर्मपरायणैः
15 // catuṣpadebhyo 'pi janairnānnaṃ deyaṃ harerdine / uttarāśāsthitairviprairviṣṇudharmaparāyaṇaiḥ
16 ॥ सो ऽहं कथं करोम्यद्य अभक्ष्यस्य तु भक्षणम् । नोपक्षीणशरीरो ऽहं नामयावी द्विजोत्तमाः
16 // so 'haṃ kathaṃ karomyadya abhakṣyasya tu bhakṣaṇam / nopakṣīṇaśarīro 'haṃ nāmayāvī dvijottamāḥ
17 ॥ स कथं हि व्रतं त्यक्षे विमार्गस्थद्विजोक्तितः । धर्मभूषणसंज्ञेन रक्ष्यमाणे धरातले
17 // sa kathaṃ hi vrataṃ tyakṣe vimārgasthadvijoktitaḥ / dharmabhūṣaṇasaṃjñena rakṣyamāṇe dharātale
18 ॥ न च रक्षाविहीनो ऽहं शत्रुः को ऽपिन मे ऽस्ति च । एवं ज्ञात्वा द्विजश्रेष्ठा वैष्णवव्रतशालिनः
18 // na ca rakṣāvihīno 'haṃ śatruḥ ko 'pina me 'sti ca / evaṃ jñātvā dvijaśreṣṭhā vaiṣṇavavrataśālinaḥ
19 ॥ भवद्भिर्नोचितं वक्तुं प्रतिकूलं व्रतापहम् । असंपरीक्ष्य ये दद्युः प्रायश्चित्तं द्विजातयः
19 // bhavadbhirnocitaṃ vaktuṃ pratikūlaṃ vratāpaham / asaṃparīkṣya ye dadyuḥ prāyaścittaṃ dvijātayaḥ
20 ॥ तेषामेव हि तत्पापं स्मृतिवैकल्यसम्भवम् । देवो वा दानवो वापि गन्धर्वो राक्षसो ऽपि वा
20 // teṣāmeva hi tatpāpaṃ smṛtivaikalyasambhavam / devo vā dānavo vāpi gandharvo rākṣaso 'pi vā
21 ॥ सिद्धो वा ब्राह्मणो वापि पितास्माकं स्वयं वदेत् । हरिर्वापि हरो वापि मोहिनीजनको ऽपि वा
21 // siddho vā brāhmaṇo vāpi pitāsmākaṃ svayaṃ vadet / harirvāpi haro vāpi mohinījanako 'pi vā
22 ॥ दिनकृल्लोकपालो वा नो भोक्ष्ये हरिवासरे । यो हि रुक्माङ्गदो राजा विख्यातो भूतले द्विजाः
22 // dinakṛllokapālo vā no bhokṣye harivāsare / yo hi rukmāṅgado rājā vikhyāto bhūtale dvijāḥ
23 ॥ सत्यप्रतिज्ञां विफलां न कदाचित्करोति हि । द्युपतेः क्षीयते तेजो हिमवान्परिवर्त्तते
23 // satyapratijñāṃ viphalāṃ na kadācitkaroti hi / dyupateḥ kṣīyate tejo himavānparivarttate
24 ॥ जलधिः शोषमायाति पावकश्चोष्णतां त्यजेत् । तथापि न त्यजे विप्रा व्रतमेकादशीदिने
24 // jaladhiḥ śoṣamāyāti pāvakaścoṣṇatāṃ tyajet / tathāpi na tyaje viprā vratamekādaśīdine
25 ॥ प्रसिद्धिरेषा भुवनत्रये ऽपि आरट्यते मे पटहेन विप्राः । ग्रामेषु देशेषु परेषु वापि ये भुञ्जते रुक्मविभूषणस्य
25 // prasiddhireṣā bhuvanatraye 'pi āraṭyate me paṭahena viprāḥ / grāmeṣu deśeṣu pareṣu vāpi ye bhuñjate rukmavibhūṣaṇasya
26 ॥ दण्ड्याश्च वध्याश्च सपुत्रकास्ते न चापि वासो विषये हि तेषाम् । हरेर्दिने सर्वमखप्रधाने पापापहे धर्मविवर्द्धने च
26 // daṇḍyāśca vadhyāśca saputrakāste na cāpi vāso viṣaye hi teṣām / harerdine sarvamakhapradhāne pāpāpahe dharmavivarddhane ca
27 ॥ मोक्षप्रदे जन्मनिकृन्तनाख्ये तेजो निधौ सर्वजनप्ररूढे । एंवविधे प्रोद्गत एव शब्दे यद्यस्मि भोक्ता वृजिनस्य कर्त्ता
27 // mokṣaprade janmanikṛntanākhye tejo nidhau sarvajanaprarūḍhe / eṃvavidhe prodgata eva śabde yadyasmi bhoktā vṛjinasya karttā
28 ॥ अमेध्यलिप्तः पटहो भवेत्तदा संछादितो नीलमयेन वाससा । उत्पाद्य कीर्तिं स्वयमेव जतुर्निकृन्तति प्राणभयाच्च पापात्
28 // amedhyaliptaḥ paṭaho bhavettadā saṃchādito nīlamayena vāsasā / utpādya kīrtiṃ svayameva jaturnikṛntati prāṇabhayācca pāpāt
29 ॥ यस्तस्य वासो निरये युगानां षष्टिर्भवेद्वा क्रिमिदंशसंज्ञे । वृथा हि सूता मम सा जनित्री भवेन्निराशा द्विजपितृदेवाः
29 // yastasya vāso niraye yugānāṃ ṣaṣṭirbhavedvā krimidaṃśasaṃjñe / vṛthā hi sūtā mama sā janitrī bhavennirāśā dvijapitṛdevāḥ
30 ॥ वैवस्वतो हर्षमुपाश्रयेच्च सलेखको मे व्रतभङ्ग एव । किं तेन जातेन दुरात्मना हि ददाति हर्षं रिपुसुंदरीणाम्
30 // vaivasvato harṣamupāśrayecca salekhako me vratabhaṅga eva / kiṃ tena jātena durātmanā hi dadāti harṣaṃ ripusuṃdarīṇām
31 ॥ कुकर्मणा पापरतिः कुजातिः सर्वस्य नाशी त्वशुचिस्स मूढः । न मन्यते वेदपुराणशास्त्रानन्ते पुरीं याति दिनेशसूनोः
31 // kukarmaṇā pāparatiḥ kujātiḥ sarvasya nāśī tvaśucissa mūḍhaḥ / na manyate vedapurāṇaśāstrānante purīṃ yāti dineśasūnoḥ
32 ॥ कृत्वैव वान्तिं पुनरत्ति तां यस्तद्वत्प्रतिज्ञाव्रतभङ्गकारी । वेदा न शास्त्रं न च तत्पुराणं न चापि सन्तः स्मृतयो न च स्युः
32 // kṛtvaiva vāntiṃ punaratti tāṃ yastadvatpratijñāvratabhaṅgakārī / vedā na śāstraṃ na ca tatpurāṇaṃ na cāpi santaḥ smṛtayo na ca syuḥ
33 ॥ ये माधवस्य प्रियकृत्ययोग्ये वदन्ति शुद्धे ऽह्नि भुजिक्रियां तु । श्राद्धेन तेनापि न चास्ति तृप्तिः पितुश्च चीर्णेन हरेर्दिने तु
33 // ye mādhavasya priyakṛtyayogye vadanti śuddhe 'hni bhujikriyāṃ tu / śrāddhena tenāpi na cāsti tṛptiḥ pituśca cīrṇena harerdine tu
34 ॥ व्रतेन यद्विष्णुपदप्रदेन साकं क्षयाहेन वदन्तु मूढाः
34 // vratena yadviṣṇupadapradena sākaṃ kṣayāhena vadantu mūḍhāḥ
35 ॥ एतच्छ्रुत्वा तु तद्वाक्यं मोहिनी ज्वलितान्तरा । कोपसंरक्तनयना भर्तारं पर्यभाषत्
35 // etacchrutvā tu tadvākyaṃ mohinī jvalitāntarā / kopasaṃraktanayanā bhartāraṃ paryabhāṣat
36 ॥ करोषि चेन्न मे वाक्यं धर्मबाह्यो भविष्यसि । धर्मबाह्यो हि पुरुषः पांशुना तुल्यतां व्रजेत्
36 // karoṣi cenna me vākyaṃ dharmabāhyo bhaviṣyasi / dharmabāhyo hi puruṣaḥ pāṃśunā tulyatāṃ vrajet
37 ॥ पांशुना पूर्यते गर्तः स गर्तखनको भवेत् । त्वया ममार्पितः पाणिर्वराय पृथिवीपते
37 // pāṃśunā pūryate gartaḥ sa gartakhanako bhavet / tvayā mamārpitaḥ pāṇirvarāya pṛthivīpate
38 ॥ तामुल्लङ्घ्य प्रतिज्ञां स्वां पालयिष्यासि नो यदि । कृतकृत्या तदा यास्ये प्राप्तो धर्मो मया तव
38 // tāmullaṅghya pratijñāṃ svāṃ pālayiṣyāsi no yadi / kṛtakṛtyā tadā yāsye prāpto dharmo mayā tava
39 ॥ न चाहं ते प्रिया भार्या न च त्वं मे पतिर्नृप । उपधानं करिष्यामि स्वकं बाहुं न ते युधि
39 // na cāhaṃ te priyā bhāryā na ca tvaṃ me patirnṛpa / upadhānaṃ kariṣyāmi svakaṃ bāhuṃ na te yudhi
40 ॥ धिक् त्वां धर्मक्षयकरं स्ववचोलोपकारकम् । म्लेच्छेष्वपि न दृश्येत त्वादृशो धर्मलोपकः
40 // dhik tvāṃ dharmakṣayakaraṃ svavacolopakārakam / mleccheṣvapi na dṛśyeta tvādṛśo dharmalopakaḥ
41 ॥ सत्याच्चलितमद्यत्वां परित्यक्ष्ये सुपापिनम् । एवमुक्त्वा वरारोहा ह्युदतिष्ठत्त्वरान्विता
41 // satyāccalitamadyatvāṃ parityakṣye supāpinam / evamuktvā varārohā hyudatiṣṭhattvarānvitā
42 ॥ यथा सती हरं त्यक्त्वा दिव्याभरणभूषिता । प्रस्थिता सा तदा तन्वी भूसुरैश्च समन्विता
42 // yathā satī haraṃ tyaktvā divyābharaṇabhūṣitā / prasthitā sā tadā tanvī bhūsuraiśca samanvitā
43 ॥ वरं मद्यस्य संस्पर्शो नास्य संगो नृपस्य वै । वरं नीलांबरस्पर्शो नास्य धर्मच्युतस्य हि
43 // varaṃ madyasya saṃsparśo nāsya saṃgo nṛpasya vai / varaṃ nīlāṃbarasparśo nāsya dharmacyutasya hi
44 ॥ एवं हि मोहिनी रुष्टा प्रलपन्ती तदा भृशम् । गौतमादिसमायुक्ता निर्जगाम गृहाद्ब्रहिः
44 // evaṃ hi mohinī ruṣṭā pralapantī tadā bhṛśam / gautamādisamāyuktā nirjagāma gṛhādbrahiḥ
45 ॥ हा तात हा जगन्नाथ सृष्टिस्थित्त्यन्तकारक । इत्येव शब्दं क्रोशन्ती ब्रह्मणोमानसोद्भवा
45 // hā tāta hā jagannātha sṛṣṭisthittyantakāraka / ityeva śabdaṃ krośantī brahmaṇomānasodbhavā
46 ॥ एतस्मिन्नेव काले तु वाजिराजं समास्थितः । अटित्वा सकलामुर्वीं संप्राप्तो धर्मभूषणः
46 // etasminneva kāle tu vājirājaṃ samāsthitaḥ / aṭitvā sakalāmurvīṃ saṃprāpto dharmabhūṣaṇaḥ
47 ॥ संमुखो ऽभूज्जनन्यास्तु त्वरायुक्तो विमत्सरः । कर्णाभ्यां तस्य शब्दो ऽसौ विश्रुतः पितृवत्सलः
47 // saṃmukho 'bhūjjananyāstu tvarāyukto vimatsaraḥ / karṇābhyāṃ tasya śabdo 'sau viśrutaḥ pitṛvatsalaḥ
48 ॥ मोहिनीवक्त्रसंभूतो विप्रवाक्योपबृंहितः । धर्माङ्गदो धर्ममूर्तिः रुक्मागदसुतस्तदा
48 // mohinīvaktrasaṃbhūto vipravākyopabṛṃhitaḥ / dharmāṅgado dharmamūrtiḥ rukmāgadasutastadā
49 ॥ अवरुह्य हयात्तूर्णं ययौ तातपदान्तिके । पुनरुत्थाय विप्रेन्द्रान्ननाम विहिताञ्जलिः
49 // avaruhya hayāttūrṇaṃ yayau tātapadāntike / punarutthāya viprendrānnanāma vihitāñjaliḥ
50 ॥ ततः शीघ्रगतिं दृष्ट्वा मोहिनीं रुष्टमानसाम् । आलक्ष्य तरसा मातः प्राह राजन् कृताञ्जलिः
50 // tataḥ śīghragatiṃ dṛṣṭvā mohinīṃ ruṣṭamānasām / ālakṣya tarasā mātaḥ prāha rājan kṛtāñjaliḥ
51 ॥ केनावमानिता देवि कथं रुष्टा पितुः प्रिये । एतैर्द्विजेन्द्रैः सहिता क्व त्वं संप्रस्थिताधुना
51 // kenāvamānitā devi kathaṃ ruṣṭā pituḥ priye / etairdvijendraiḥ sahitā kva tvaṃ saṃprasthitādhunā
52 ॥ धर्माङ्गदवचः श्रुत्वा मोहिनी वाक्यमब्रवीत् । पिता तवानृती पुत्र करो येन वृथा कृतः
52 // dharmāṅgadavacaḥ śrutvā mohinī vākyamabravīt / pitā tavānṛtī putra karo yena vṛthā kṛtaḥ
53 ॥ यः कर्त्ता सुकृतं भूरि रक्ताशोकाकृतिः स्थितः । ध्वजाङ्कुशाङ्कितः श्रीमान्दक्षिणः कनकाङ्गदः
53 // yaḥ karttā sukṛtaṃ bhūri raktāśokākṛtiḥ sthitaḥ / dhvajāṅkuśāṅkitaḥ śrīmāndakṣiṇaḥ kanakāṅgadaḥ
54 ॥ रुक्माङ्गदेन ते पित्रा न चाहं वस्तुमुत्सहे
54 // rukmāṅgadena te pitrā na cāhaṃ vastumutsahe
55 ॥ धर्माङ्गद उवाच यद्ववीषि वचो देवि तत्कर्त्ताहं न संशयः । मा कोपं कुरु मातस्त्वं निवर्त्ततस्व पितुः प्रिये
55 // dharmāṅgada uvāca yadvavīṣi vaco devi tatkarttāhaṃ na saṃśayaḥ / mā kopaṃ kuru mātastvaṃ nivarttatasva pituḥ priye
56 ॥ मोहिन्युवाच अनेन समयेनाहं त्वत्पित्रा मन्दराचले । कृता भार्या शिवः साक्ष्ये स्थितो यत्र सुराधिपः
56 // mohinyuvāca anena samayenāhaṃ tvatpitrā mandarācale / kṛtā bhāryā śivaḥ sākṣye sthito yatra surādhipaḥ
57 ॥ समयात्स च्युतः सम्यक्पिता ते रुक्मभूपणः । न प्रयच्छति मे देयं तस्य वृद्धिं विचिन्तये
57 // samayātsa cyutaḥ samyakpitā te rukmabhūpaṇaḥ / na prayacchati me deyaṃ tasya vṛddhiṃ vicintaye
58 ॥ न याचे काञ्चनं धान्यं हस्त्यश्वं ग्रामवाससी । येन तस्य भवेद्धानिर्न याचे तन्नृपात्मज
58 // na yāce kāñcanaṃ dhānyaṃ hastyaśvaṃ grāmavāsasī / yena tasya bhaveddhānirna yāce tannṛpātmaja
59 ॥ येनासौ प्रीणयेद्देहं स्वकीयं देहिनां वर । तन्मया प्रार्थितं पुत्र स मोहान्न प्रयच्छति
59 // yenāsau prīṇayeddehaṃ svakīyaṃ dehināṃ vara / tanmayā prārthitaṃ putra sa mohānna prayacchati
60 ॥ तस्यैव चोपकाराय शरीरस्य नृपात्मज । याचितः सुखहेतोस्तु मया नृपतिसत्तमः
60 // tasyaiva copakārāya śarīrasya nṛpātmaja / yācitaḥ sukhahetostu mayā nṛpatisattamaḥ
61 ॥ स्थितः सो ऽद्यानृते घोरे सुरापानसमे विभुः
61 // sthitaḥ so 'dyānṛte ghore surāpānasame vibhuḥ
62 ॥ सत्यच्युतं निष्ठुरवाक्यभाषिणं विमुक्तधर्मं त्वनृतं शठं च । परित्यजेयं जनकं तवाधमं नैव स्थितिर्मे भविता हि तेन
62 // satyacyutaṃ niṣṭhuravākyabhāṣiṇaṃ vimuktadharmaṃ tvanṛtaṃ śaṭhaṃ ca / parityajeyaṃ janakaṃ tavādhamaṃ naiva sthitirme bhavitā hi tena
63 ॥ तच्छ्रुत्वा मोहिनीवाक्यं पुत्रो धर्माङ्गदो ऽब्रवीत् । मयि जीवति तातो मे न भवेदनृती क्वचित्
63 // tacchrutvā mohinīvākyaṃ putro dharmāṅgado 'bravīt / mayi jīvati tāto me na bhavedanṛtī kvacit
64 ॥ निवर्तस्व वरारोहे करिष्ये ऽहं तवेप्सितम् । पित्रा मे नानृतं देवि पूर्वमुक्तं कदाचन
64 // nivartasva varārohe kariṣye 'haṃ tavepsitam / pitrā me nānṛtaṃ devi pūrvamuktaṃ kadācana
65 ॥ स कथं मयि जाते तु वदिष्यति महीपतिः । यस्य सत्ये स्थिता लोकाः सदेवासुरमानुषाः
65 // sa kathaṃ mayi jāte tu vadiṣyati mahīpatiḥ / yasya satye sthitā lokāḥ sadevāsuramānuṣāḥ
66 ॥ वैवस्वतगृहं येन कृतं शून्यं हि पापिभिः । विजृंभते यस्य कीर्तिर्व्याप्तं ब्रह्माण्डमण्डलम्
66 // vaivasvatagṛhaṃ yena kṛtaṃ śūnyaṃ hi pāpibhiḥ / vijṛṃbhate yasya kīrtirvyāptaṃ brahmāṇḍamaṇḍalam
67 ॥ स कथं जायते भूपो मिथ्यावचनसंस्थितः । अश्रुतं भूपतेर्वाक्यं परोक्षे श्रद्दधे कथम्
67 // sa kathaṃ jāyate bhūpo mithyāvacanasaṃsthitaḥ / aśrutaṃ bhūpatervākyaṃ parokṣe śraddadhe katham
68 ॥ ममोपरि दयां कृत्वा निवर्तस्व शुभानने । एतद्धर्माङ्गदेनोक्तं वाक्यमाकर्ण्य मोहिनी
68 // mamopari dayāṃ kṛtvā nivartasva śubhānane / etaddharmāṅgadenoktaṃ vākyamākarṇya mohinī
69 ॥ न्यवर्तत महीपालपुत्रस्कन्धावलंबिनी । यत्र रुक्माङ्गदः शेते मृतकल्पो रविप्रभः
69 // nyavartata mahīpālaputraskandhāvalaṃbinī / yatra rukmāṅgadaḥ śete mṛtakalpo raviprabhaḥ
70 ॥ तस्मिन्निवेशयामास शयने काञ्चनान्विते । दीपरत्नैः सुप्रकाशे विद्रुमैश्चित्रिते वरे
70 // tasminniveśayāmāsa śayane kāñcanānvite / dīparatnaiḥ suprakāśe vidrumaiścitrite vare
71 ॥ आखण्डलास्त्रमणिभिः कृतपादे सुकोमले । दीर्घविस्तारसंयुक्ते ह्यनौपम्ये मनोहरे
71 // ākhaṇḍalāstramaṇibhiḥ kṛtapāde sukomale / dīrghavistārasaṃyukte hyanaupamye manohare
72 ॥ ततः कृताञ्जलिः प्राहपितरं श्लक्ष्णया गिरा । तातैषा जननी मे ऽद्य त्वां वदत्यनृती त्विति
72 // tataḥ kṛtāñjaliḥ prāhapitaraṃ ślakṣṇayā girā / tātaiṣā jananī me 'dya tvāṃ vadatyanṛtī tviti
73 ॥ कस्मात्त्वमनृती भूप भविष्यसि महीतले । सकोषरत्ननिचये गजाश्वरथसंयुते
73 // kasmāttvamanṛtī bhūpa bhaviṣyasi mahītale / sakoṣaratnanicaye gajāśvarathasaṃyute
74 ॥ राज्ये प्रशास्यमाने तु सप्तोदधिसमन्विते । प्रदेहि सकलं ह्यस्यै यत्त्या श्रावितं विभो
74 // rājye praśāsyamāne tu saptodadhisamanvite / pradehi sakalaṃ hyasyai yattyā śrāvitaṃ vibho
75 ॥ मयि चापधरे तात को व्यलीकं चरेत्तव । देहि शक्रपदं देव्यै जितं विद्धि पुरन्दरम्
75 // mayi cāpadhare tāta ko vyalīkaṃ carettava / dehi śakrapadaṃ devyai jitaṃ viddhi purandaram
76 ॥ वैरिञ्च्यं दुर्ल्लभं यच्च योगिगम्यं निरञ्जनम् । तच्चाप्यहं प्रदास्यामि तपसा तोष्य पद्मजम्
76 // vairiñcyaṃ durllabhaṃ yacca yogigamyaṃ nirañjanam / taccāpyahaṃ pradāsyāmi tapasā toṣya padmajam
77 ॥ समीहते यज्जननी मदीया रसातले वापि धरातले वा । त्रिविष्टपे वापि परे पदे वा दास्यामि जित्वा नरदेवदानवान्
77 // samīhate yajjananī madīyā rasātale vāpi dharātale vā / triviṣṭape vāpi pare pade vā dāsyāmi jitvā naradevadānavān
78 ॥ अहं हि दासस्तव भूप यस्माद्विक्रीयतां मामथवा तृणाय । हस्ते हि पापस्य दिवाप्रकीर्तेर्वत्स्यामि तत्कर्मकरः सुभुक्तः
78 // ahaṃ hi dāsastava bhūpa yasmādvikrīyatāṃ māmathavā tṛṇāya / haste hi pāpasya divāprakīrtervatsyāmi tatkarmakaraḥ subhuktaḥ
79 ॥ यद्दुष्करं भूमिपते त्रिलोक्यां नादेयमस्तीह तदिष्टंभावात् । तच्चापि राजेन्द्र ददस्व देव्यै मज्जीवितं मज्जननीभवं वा
79 // yadduṣkaraṃ bhūmipate trilokyāṃ nādeyamastīha tadiṣṭaṃbhāvāt / taccāpi rājendra dadasva devyai majjīvitaṃ majjananībhavaṃ vā
80 ॥ तेनैव सद्यो नृपनाथ लोके सत्कीर्तियुक्तो भव सर्वदैव । विराजयित्वा स्वगुणैर्नृपौघान्करैरिवात्मप्रभवैः खशोभैः
80 // tenaiva sadyo nṛpanātha loke satkīrtiyukto bhava sarvadaiva / virājayitvā svaguṇairnṛpaughānkarairivātmaprabhavaiḥ khaśobhaiḥ
81 ॥ कीर्तिप्रभङ्गे वृजिनं भविष्यति प्रजावधे यन्मनुराह सत्यम् । संमार्जयित्वा विमलं यशः स्वं कथं सुखी स्यां नृपते ततः क्षमः
81 // kīrtiprabhaṅge vṛjinaṃ bhaviṣyati prajāvadhe yanmanurāha satyam / saṃmārjayitvā vimalaṃ yaśaḥ svaṃ kathaṃ sukhī syāṃ nṛpate tataḥ kṣamaḥ