20 ॥ इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाव्ये आचारकाण्डे ऽमृतेशमृत्युञ्जयपूजनं नामाष्टादशो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- 19 सूत उवाच । प्राणेश्वरं गारुडं च शिवोक्तं प्रवदाम्यहम् । स्थानान्यादौ प्रवक्ष्यामि नागदष्टो न जीवति
20 // iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśāvye ācārakāṇḍe 'mṛteśamṛtyuñjayapūjanaṃ nāmāṣṭādaśo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 19 sūta uvāca / prāṇeśvaraṃ gāruḍaṃ ca śivoktaṃ pravadāmyaham / sthānānyādau pravakṣyāmi nāgadaṣṭo na jīvati
1 ॥ चितावल्मीकशैलादौ कपे च विवरे तरोः । दंशे रेखात्रयं यस्य प्रच्छन्नं स न जीवति
1 // citāvalmīkaśailādau kape ca vivare taroḥ / daṃśe rekhātrayaṃ yasya pracchannaṃ sa na jīvati
2 ॥ षष्ठ्यां च कर्कटे मेषे मूलाश्लेषामघादिषु । कक्षाश्रोणिगले सन्धौ शङ्खकर्णोदरादिषु
2 // ṣaṣṭhyāṃ ca karkaṭe meṣe mūlāśleṣāmaghādiṣu / kakṣāśroṇigale sandhau śaṅkhakarṇodarādiṣu
3 ॥ दण्डी शस्त्रधरो भिक्षुर्न ग्नादिः कालदूतकः । बाहौ च वक्क्रे ग्रीवायां दष्टायां न हि जीवति
3 // daṇḍī śastradharo bhikṣurna gnādiḥ kāladūtakaḥ / bāhau ca vakkre grīvāyāṃ daṣṭāyāṃ na hi jīvati
4 ॥ पूर्वं दिनपतिर्भुङ्क्ते अर्धयामं ततो ऽपरे । शेषा ग्रहाः प्रतिदिनं षट्संख्या परिवर्तनैः
4 // pūrvaṃ dinapatirbhuṅkte ardhayāmaṃ tato 'pare / śeṣā grahāḥ pratidinaṃ ṣaṭsaṃkhyā parivartanaiḥ
5 ॥ नागभोगः क्रमाञ्ज्ञेयो रात्रौ बाणविवर्तनैः । शेषोर्ऽकः फणिपश्चन्द्रस्तक्षको भौम ईरितः
5 // nāgabhogaḥ kramāñjñeyo rātrau bāṇavivartanaiḥ / śeṣor'kaḥ phaṇipaścandrastakṣako bhauma īritaḥ
6 ॥ कर्कोटो ज्ञो गुरुः पद्मो महापद्मश्च भार्गवः । शङ्खः शनैश्चरो राहुः कुलिकश्चाहयो ग्रहाः
6 // karkoṭo jño guruḥ padmo mahāpadmaśca bhārgavaḥ / śaṅkhaḥ śanaiścaro rāhuḥ kulikaścāhayo grahāḥ
7 ॥ रात्रौ दिवा सुरगुरोर्भागे स्यादमरान्तकः । पङ्गोः काले दिवा राहुः कुलिकेन सह स्थितः
7 // rātrau divā suragurorbhāge syādamarāntakaḥ / paṅgoḥ kāle divā rāhuḥ kulikena saha sthitaḥ
8 ॥ यामार्धसन्धिसंस्थां च वेलां कालवतीं चरेत् । बाणद्विषड्वह्निवाजियुगभूरेकभागतः?
8 // yāmārdhasandhisaṃsthāṃ ca velāṃ kālavatīṃ caret / bāṇadviṣaḍvahnivājiyugabhūrekabhāgataḥ?
9 ॥ दिवा षडेदनेत्राद्रिपञ्चत्रिमानुषांशकैः । पादाङ्गुष्ठे पादपृष्ठे पादपृष्ठे गुल्फे जानुनि लिङ्गके
9 // divā ṣaḍedanetrādripañcatrimānuṣāṃśakaiḥ / pādāṅguṣṭhe pādapṛṣṭhe pādapṛṣṭhe gulphe jānuni liṅgake
10 ॥ नाभौ हृदि स्तनतटे कण्ठे नासापुटे ऽक्षिणि । कर्णयोश्च भ्रुवोः शङ्खे मस्तके प्रतिपत्क्रमात्
10 // nābhau hṛdi stanataṭe kaṇṭhe nāsāpuṭe 'kṣiṇi / karṇayośca bhruvoḥ śaṅkhe mastake pratipatkramāt
11 ॥ तिष्ठच्चन्द्रश्च जीवेच्च पुंसो दक्षिणभागके । कायस्य वामभागे तु स्त्रिया वायुवहात्करात्
11 // tiṣṭhaccandraśca jīvecca puṃso dakṣiṇabhāgake / kāyasya vāmabhāge tu striyā vāyuvahātkarāt
12 ॥ अमृतस्तत्कृतो मोहो निवर्तेत च मर्दनात् । आत्मनः परमं बीजं हंसाख्यं स्फटिकामलम्
12 // amṛtastatkṛto moho nivarteta ca mardanāt / ātmanaḥ paramaṃ bījaṃ haṃsākhyaṃ sphaṭikāmalam
13 ॥ दातव्यं विषपापघ्नं बीजं तस्य चतुर्विधम् । विन्दुपञ्चस्वरयुतमाद्यमुक्तं द्वितीयकम् । षष्ठारूढं तृतीयं स्यात्सविसर्गं चतुर्थकम् । ओं कुरु कुले स्वाहा
13 // dātavyaṃ viṣapāpaghnaṃ bījaṃ tasya caturvidham / vindupañcasvarayutamādyamuktaṃ dvitīyakam / ṣaṣṭhārūḍhaṃ tṛtīyaṃ syātsavisargaṃ caturthakam / oṃ kuru kule svāhā
14 ॥ विद्या त्रैलोक्यरक्षार्थं गरुडेन धृता पुरा । वधेप्सुर्नागनागानां मुखे ऽथ प्रणवं न्यसेत्
14 // vidyā trailokyarakṣārthaṃ garuḍena dhṛtā purā / vadhepsurnāganāgānāṃ mukhe 'tha praṇavaṃ nyaset
15 ॥ गले कुरु न्यसेद्धीमान्कुले च गुल्फयोः स्मृतः । स्वाहा पादयुगे चैव युगहा न्यास ईरितः
15 // gale kuru nyaseddhīmānkule ca gulphayoḥ smṛtaḥ / svāhā pādayuge caiva yugahā nyāsa īritaḥ
16 ॥ गृहे विविखिता यत्र तन्नागाः संत्यजन्ति च । सहस्रमन्त्रं जप्त्वा तु कर्णे सूत्रं धृतं तथा
16 // gṛhe vivikhitā yatra tannāgāḥ saṃtyajanti ca / sahasramantraṃ japtvā tu karṇe sūtraṃ dhṛtaṃ tathā
17 ॥ यद्रृहे शर्करा जप्ता क्षिप्ता नागास्त्यजन्ति तत् । सप्तलक्षस्य जप्याद्धि सिद्धिः प्राप्ता सुरासुरैः
17 // yadrṛhe śarkarā japtā kṣiptā nāgāstyajanti tat / saptalakṣasya japyāddhi siddhiḥ prāptā surāsuraiḥ
18 ॥ ओं सुवर्णरेखे कुक्कुटविग्रहरूपिणि स्वाहा । एवञ्चाष्टदले पद्म दले वर्णयुगं लिखेत्
18 // oṃ suvarṇarekhe kukkuṭavigraharūpiṇi svāhā / evañcāṣṭadale padma dale varṇayugaṃ likhet
19 ॥ नामैतद्वारिधाराभिः स्नातो दष्टो विषं त्यजेत् । ओं पक्षि स्वाहा
19 // nāmaitadvāridhārābhiḥ snāto daṣṭo viṣaṃ tyajet / oṃ pakṣi svāhā
20 ॥ अङ्गुष्ठादि कनिष्ठान्तं करे न्यस्याथ देहके । के (कै) वक्क्रे हृदि लिङ्गे च पादयोर्गरुडस्य हि
20 // aṅguṣṭhādi kaniṣṭhāntaṃ kare nyasyātha dehake / ke (kai) vakkre hṛdi liṅge ca pādayorgaruḍasya hi
21 ॥ नाक्रामन्ति च तच्छायां स्वप्ने ऽपि विषपन्नगाः । यस्तु लक्षं जपेच्चास्याः स दृष्ट्वा(ष्ट्या) नाशयेद्विषम्
21 // nākrāmanti ca tacchāyāṃ svapne 'pi viṣapannagāḥ / yastu lakṣaṃ japeccāsyāḥ sa dṛṣṭvā(ṣṭyā) nāśayedviṣam
22 ॥ ओं ह्री ह्रौ ह्रीं भि(भी) रुण्डायै स्वाहा । कर्णे जप्ता त्वियं विद्या दष्टकस्य विषं हरेत्
22 // oṃ hrī hrau hrīṃ bhi(bhī) ruṇḍāyai svāhā / karṇe japtā tviyaṃ vidyā daṣṭakasya viṣaṃ haret
23 ॥ अ आ न्यसेत्तु पादाग्रे इ ई गुलफे ऽथ जानुनि । उ ऊ ए ऐ कटितटे ओ नाभौ हृदि औ न्यसेत्
23 // a ā nyasettu pādāgre i ī gulaphe 'tha jānuni / u ū e ai kaṭitaṭe o nābhau hṛdi au nyaset
24 ॥ वक्क्रे अमुत्तमाङ्गे अः न्यसेद्वै हंससंयुताः । हंसो विषादि च हरेज्जप्तो ध्यातो ऽथ पूजितः
24 // vakkre amuttamāṅge aḥ nyasedvai haṃsasaṃyutāḥ / haṃso viṣādi ca harejjapto dhyāto 'tha pūjitaḥ
25 ॥ गरुडो ऽहमिति ध्यात्वा कुर्याद्विषहरां (रीं) क्रियाम् । हंमन्त्रं गात्रविन्यस्तं विषादिहरमीरितम्
25 // garuḍo 'hamiti dhyātvā kuryādviṣaharāṃ (rīṃ) kriyām / haṃmantraṃ gātravinyastaṃ viṣādiharamīritam
26 ॥ न्यस्य हंसं वामकरे नासामुखनिरोधकृत् । मन्त्रो हरेद्दष्टकस्य त्वङ्मांसादिगतं विषम्
26 // nyasya haṃsaṃ vāmakare nāsāmukhanirodhakṛt / mantro hareddaṣṭakasya tvaṅmāṃsādigataṃ viṣam
27 ॥ स वायुना समाकृष्य दष्टानां गरलं हरेत् । तनौ न्यसेद्दष्टकस्य नीलकण्ठादि संस्मरेत्
27 // sa vāyunā samākṛṣya daṣṭānāṃ garalaṃ haret / tanau nyaseddaṣṭakasya nīlakaṇṭhādi saṃsmaret
28 ॥ पीतं प्रत्यङ्गिरामूलं तण्डुलद्भिर्विषापहम् । पुनर्नवाफलिनीनां मूलं वक्क्रजमीदृशम्
28 // pītaṃ pratyaṅgirāmūlaṃ taṇḍuladbhirviṣāpaham / punarnavāphalinīnāṃ mūlaṃ vakkrajamīdṛśam
29 ॥ मूलं शुक्लबृहत्यास्तु कर्कोट्यागैरिकर्णिकम् । अद्भिर्घृष्टघृतोपेतलेपो ऽयं विषमर्दनः
29 // mūlaṃ śuklabṛhatyāstu karkoṭyāgairikarṇikam / adbhirghṛṣṭaghṛtopetalepo 'yaṃ viṣamardanaḥ
30 ॥ विषमृद्धिं न व्रजेच्च उष्णं पिबति यो घृतम् । पञ्चाङ्गं तु शिरीषस्य मूलं गृञ्जनजं तथा
30 // viṣamṛddhiṃ na vrajecca uṣṇaṃ pibati yo ghṛtam / pañcāṅgaṃ tu śirīṣasya mūlaṃ gṛñjanajaṃ tathā
31 ॥ सर्वाङ्गलेपतशचापि पानाद्वा विषहृद्भवेत् । ह्रीं गोनसादिविषहृत्
31 // sarvāṅgalepataśacāpi pānādvā viṣahṛdbhavet / hrīṃ gonasādiviṣahṛt
32 ॥ हृल्ललाटविसर्गान्तं ध्यातं वश्या दिकृद्भवेत् । न्यस्तं योनौ वशेत्कन्यां कुर्यान्मदजलाविलम्
32 // hṛllalāṭavisargāntaṃ dhyātaṃ vaśyā dikṛdbhavet / nyastaṃ yonau vaśetkanyāṃ kuryānmadajalāvilam
33 ॥ जप्त्वा सप्ताष्टसाहस्रं गरुत्मानिव सर्वगः । कविः स्याच्छ्रुतिधरी च वश्याः स्त्रीश्चायुराप्नुयात् । विषहृत्स्यात्कथा तद्वन्मणिर्व्यासः स्मृतो ध्रुवम्
33 // japtvā saptāṣṭasāhasraṃ garutmāniva sarvagaḥ / kaviḥ syācchrutidharī ca vaśyāḥ strīścāyurāpnuyāt / viṣahṛtsyātkathā tadvanmaṇirvyāsaḥ smṛto dhruvam