तौ समुत्पन्नविज्ञानौ भगवत्कर्मदर्शनात् देवकीवसुदेवौ तु दृष्ट्वा मायां पुनर् हरिः ॥
tau samutpannavijñānau bhagavatkarmadarśanāt devakīvasudevau tu dṛṣṭvā māyāṃ punar hariḥ //
मोहाय यदुचक्रस्य विततान स वैष्णवीम् उवाच चाम्ब भोस् तात चिराद् उत्कण्ठितेन तु ॥
mohāya yaducakrasya vitatāna sa vaiṣṇavīm uvāca cāmba bhos tāta cirād utkaṇṭhitena tu //
भवन्तौ कंसभीतेन दृष्टौ संकर्षणेन च कुर्वतां याति यः कालो मातापित्रोर् अपूजनम् ॥
bhavantau kaṃsabhītena dṛṣṭau saṃkarṣaṇena ca kurvatāṃ yāti yaḥ kālo mātāpitror apūjanam //
स वृथा क्लेशकारी वै साधूनाम् उपजायते गुरुदेवद्विजातीनां मातापित्रोश् च पूजनम् ॥
sa vṛthā kleśakārī vai sādhūnām upajāyate gurudevadvijātīnāṃ mātāpitroś ca pūjanam //
कुर्वतः सफलं जन्म देहिनस् तात जायते तत् क्षन्तव्यम् इदं सर्वम् अतिक्रमकृतं पितः कंसवीर्यप्रतापाभ्याम् आवयोः परवश्ययोः ॥
kurvataḥ saphalaṃ janma dehinas tāta jāyate tat kṣantavyam idaṃ sarvam atikramakṛtaṃ pitaḥ kaṃsavīryapratāpābhyām āvayoḥ paravaśyayoḥ //
इत्य् उक्त्वाथ प्रणम्योभौ यदुवृद्धान् अनुक्रमात् पादानतिभिः सस्नेहं चक्रतुः पौरमानसम् ॥
ity uktvātha praṇamyobhau yaduvṛddhān anukramāt pādānatibhiḥ sasnehaṃ cakratuḥ pauramānasam //
कंसपत्न्यस् ततः कंसं परिवार्य हतं भुवि विलेपुर् मातरश् चास्य शोकदुःखपरिप्लुताः ॥
kaṃsapatnyas tataḥ kaṃsaṃ parivārya hataṃ bhuvi vilepur mātaraś cāsya śokaduḥkhapariplutāḥ //
बहुप्रकारम् अस्वस्थाः पश्चात्तापातुरा हरिः ताः समाश्वासयाम् आस स्वयम् अस्राविलेक्षणः ॥
bahuprakāram asvasthāḥ paścāttāpāturā hariḥ tāḥ samāśvāsayām āsa svayam asrāvilekṣaṇaḥ //
उग्रसेनं ततो बन्धान् मुमोच मधुसूदनः अभ्यषिञ्चत् तथैवैनं निजराज्ये हतात्मजम् ॥
ugrasenaṃ tato bandhān mumoca madhusūdanaḥ abhyaṣiñcat tathaivainaṃ nijarājye hatātmajam //
राज्ये ऽभिषिक्तः कृष्णेन यदुसिंहः सुतस्य सः चकार प्रेतकार्याणि ये चान्ये तत्र घातिताः ॥
rājye 'bhiṣiktaḥ kṛṣṇena yadusiṃhaḥ sutasya saḥ cakāra pretakāryāṇi ye cānye tatra ghātitāḥ //
कृतोर्ध्वदैहिकं चैनं सिंहासनगतं हरिः उवाचाज्ञापय विभो यत् कार्यम् अविशङ्कया ॥
kṛtordhvadaihikaṃ cainaṃ siṃhāsanagataṃ hariḥ uvācājñāpaya vibho yat kāryam aviśaṅkayā //
ययातिशापाद् वंशो ऽयम् अराज्यार्हो ऽपि सांप्रतम् मयि भृत्ये स्थिते देवान् आज्ञापयतु किं नृपैः ॥
yayātiśāpād vaṃśo 'yam arājyārho 'pi sāṃpratam mayi bhṛtye sthite devān ājñāpayatu kiṃ nṛpaiḥ //
इत्य् उक्त्वा चोग्रसेनं तु वायुं प्रति जगाद ह नृवाचा चैव भगवान् केशवः कार्यमानुषः ॥
ity uktvā cograsenaṃ tu vāyuṃ prati jagāda ha nṛvācā caiva bhagavān keśavaḥ kāryamānuṣaḥ //
गच्छेन्द्रं ब्रूहि वायो त्वम् अलं गर्वेण वासव दीयताम् उग्रसेनाय सुधर्मा भवता सभा ॥
gacchendraṃ brūhi vāyo tvam alaṃ garveṇa vāsava dīyatām ugrasenāya sudharmā bhavatā sabhā //
कृष्णो ब्रवीति राजार्हम् एतद् रत्नम् अनुत्तमम् सुधर्माख्या सभा युक्तम् अस्यां यदुभिर् आसितुम् ॥
kṛṣṇo bravīti rājārham etad ratnam anuttamam sudharmākhyā sabhā yuktam asyāṃ yadubhir āsitum //
इत्य् उक्तः पवनो गत्वा सर्वम् आह शचीपतिम् ददौ सो ऽपि सुधर्माख्यां सभां वायोः पुरंदरः ॥
ity uktaḥ pavano gatvā sarvam āha śacīpatim dadau so 'pi sudharmākhyāṃ sabhāṃ vāyoḥ puraṃdaraḥ //
वायुना चाहृतां दिव्यां ते सभां यदुपुंगवाः बुभुजुः सर्वरत्नाढ्यां गोविन्दभुजसंश्रयाः ॥
vāyunā cāhṛtāṃ divyāṃ te sabhāṃ yadupuṃgavāḥ bubhujuḥ sarvaratnāḍhyāṃ govindabhujasaṃśrayāḥ //
विदिताखिलविज्ञानौ सर्वज्ञानमयाव् अपि शिष्याचार्यक्रमं वीरौ ख्यापयन्तौ यदूत्तमौ ॥
viditākhilavijñānau sarvajñānamayāv api śiṣyācāryakramaṃ vīrau khyāpayantau yadūttamau //
ततः सांदीपनिं काश्यम् अवन्तिपुरवासिनम् अस्त्रार्थं जग्मतुर् वीरौ बलदेवजनार्दनौ ॥
tataḥ sāṃdīpaniṃ kāśyam avantipuravāsinam astrārthaṃ jagmatur vīrau baladevajanārdanau //
तस्य शिष्यत्वम् अभ्येत्य गुरुवृत्तिपरौ हि तौ दर्शयां चक्रतुर् वीराव् आचारम् अखिले जने ॥
tasya śiṣyatvam abhyetya guruvṛttiparau hi tau darśayāṃ cakratur vīrāv ācāram akhile jane //
सरहस्यं धनुर्वेदं ससंग्रहम् अधीयताम् अहोरात्रैश् चतुःषष्ट्या तद् अद्भुतम् अभूद् द्विजाः ॥
sarahasyaṃ dhanurvedaṃ sasaṃgraham adhīyatām ahorātraiś catuḥṣaṣṭyā tad adbhutam abhūd dvijāḥ //
सांदीपनिर् असंभाव्यं तयोः कर्मातिमानुषम् विचिन्त्य तौ तदा मेने प्राप्तौ चन्द्रदिवाकरौ ॥
sāṃdīpanir asaṃbhāvyaṃ tayoḥ karmātimānuṣam vicintya tau tadā mene prāptau candradivākarau //
अस्त्रग्रामम् अशेषं च प्रोक्तमात्रम् अवाप्य तौ ऊचतुर् व्रियतां या ते दातव्या गुरुदक्षिणा ॥
astragrāmam aśeṣaṃ ca proktamātram avāpya tau ūcatur vriyatāṃ yā te dātavyā gurudakṣiṇā //
सो ऽप्य् अतीन्द्रियम् आलोक्य तयोः कर्म महामतिः अयाचत मृतं पुत्रं प्रभासे लवणार्णवे ॥
so 'py atīndriyam ālokya tayoḥ karma mahāmatiḥ ayācata mṛtaṃ putraṃ prabhāse lavaṇārṇave //
गृहीतास्त्रौ ततस् तौ तु गत्वा तं लवणोदधिम् ऊचुतुश् च गुरोः पुत्रो दीयताम् इति सागरम् ॥
gṛhītāstrau tatas tau tu gatvā taṃ lavaṇodadhim ūcutuś ca guroḥ putro dīyatām iti sāgaram //
कृताञ्जलिपुटश् चाब्धिस् ताव् अथ द्विजसत्तमाः उवाच न मया पुत्रो हृतः सांदीपनेर् इति ॥
kṛtāñjalipuṭaś cābdhis tāv atha dvijasattamāḥ uvāca na mayā putro hṛtaḥ sāṃdīpaner iti //
दैत्यः पञ्चजनो नाम शङ्खरूपः स बालकम् जग्राह सो ऽस्ति सलिले ममैवासुरसूदन ॥
daityaḥ pañcajano nāma śaṅkharūpaḥ sa bālakam jagrāha so 'sti salile mamaivāsurasūdana //
इत्य् उक्तो ऽन्तर् जलं गत्वा हत्वा पञ्चजनं तथा कृष्णो जग्राह तस्यास्थिप्रभवं शङ्खम् उत्तमम् ॥
ity ukto 'ntar jalaṃ gatvā hatvā pañcajanaṃ tathā kṛṣṇo jagrāha tasyāsthiprabhavaṃ śaṅkham uttamam //
यस्य नादेन दैत्यानां बलहानिः प्रजायते देवानां वर्धते तेजो यात्य् अधर्मश् च संक्षयम् ॥
yasya nādena daityānāṃ balahāniḥ prajāyate devānāṃ vardhate tejo yāty adharmaś ca saṃkṣayam //
तं पाञ्चजन्यम् आपूर्य गत्वा यमपुरीं हरिः बलदेवश् च बलवाञ् जित्वा वैवस्वतं यमम् ॥
taṃ pāñcajanyam āpūrya gatvā yamapurīṃ hariḥ baladevaś ca balavāñ jitvā vaivasvataṃ yamam //
तं बालं यातनासंस्थं यथापूर्वशरीरिणम् पित्रे प्रदत्तवान् कृष्णो बलश् च बलिनां वरः ॥
taṃ bālaṃ yātanāsaṃsthaṃ yathāpūrvaśarīriṇam pitre pradattavān kṛṣṇo balaś ca balināṃ varaḥ //
मथुरां च पुनः प्राप्ताव् उग्रसेनेन पालिताम् प्रहृष्टपुरुषस्त्रीकाव् उभौ रामजनार्दनौ ॥
mathurāṃ ca punaḥ prāptāv ugrasenena pālitām prahṛṣṭapuruṣastrīkāv ubhau rāmajanārdanau //
