अथैकसप्तत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः
athaikasaptatyadhikadviśatatamo 'dhyāyaḥ
दानादिमाहत्म्यं
dānādimāhatmyaṃ
पुष्कर उवाच
puṣkara uvāca
ब्रह्मणाभिहितं पूर्वं यावन्मात्रं मरीचये
brahmaṇābhihitaṃ pūrvaṃ yāvanmātraṃ marīcaye
लक्षार्धाद्धन्तु तद्ब्राह्मं लिखित्वा सम्प्रदापयेत्
lakṣārdhāddhantu tadbrāhmaṃ likhitvā sampradāpayet
वैशाख्याम्पौर्णमास्याञ्च स्वर्गार्थी जलधेनुमत्
vaiśākhyāmpaurṇamāsyāñca svargārthī jaladhenumat
पाद्मं द्वादशसाहस्रं द्यैष्ठे दद्याच्च धेनुमत्
pādmaṃ dvādaśasāhasraṃ dyaiṣṭhe dadyācca dhenumat
वराहकल्पवृत्तान्तमधिकृत्य पराशरः
varāhakalpavṛttāntamadhikṛtya parāśaraḥ
त्रयोविंशतिसाहस्रं वैष्णवं प्राह चार्पयेत्
trayoviṃśatisāhasraṃ vaiṣṇavaṃ prāha cārpayet
जलधेनुमदाषाढ्यां विष्णोः पदमवाप्नुयात्
jaladhenumadāṣāḍhyāṃ viṣṇoḥ padamavāpnuyāt
चतुर्दशसहस्राणि वायवीयं हरिप्रियं
caturdaśasahasrāṇi vāyavīyaṃ haripriyaṃ
श्वेतकल्पप्रसङ्गेन धर्मान् वायुरिहाब्रवीत्
śvetakalpaprasaṅgena dharmān vāyurihābravīt
दद्याल्लिखित्वा तद्विप्रे श्रावण्यां गुडधेनुमत्
dadyāllikhitvā tadvipre śrāvaṇyāṃ guḍadhenumat
यत्राधिकृत्य गायत्रीं कीर्त्यते धर्मविस्तरः
yatrādhikṛtya gāyatrīṃ kīrtyate dharmavistaraḥ
वृत्रासुरबधोपेतं तद्भागवतमुच्यते
vṛtrāsurabadhopetaṃ tadbhāgavatamucyate
सारस्वतस्त कल्पस्य प्रोष्ठपद्यान्तु तद्ददेत्
sārasvatasta kalpasya proṣṭhapadyāntu taddadet
अष्टादशसहस्राणि हेमसिंहसमन्वितं
aṣṭādaśasahasrāṇi hemasiṃhasamanvitaṃ
यत्राह नारदो धर्मान् वृहत्कल्पाश्रितानिहं
yatrāha nārado dharmān vṛhatkalpāśritānihaṃ
पञ्चविंशसहस्राणि नारदीयं तदुच्यते
pañcaviṃśasahasrāṇi nāradīyaṃ taducyate
सधेनुञ्चाश्विने दद्यात्सिद्धिमात्यन्तिकीं लभेत्
sadhenuñcāśvine dadyātsiddhimātyantikīṃ labhet
यत्राधिकृत्य शत्रूनान्धर्माधर्मविचारणा
yatrādhikṛtya śatrūnāndharmādharmavicāraṇā
कार्त्तिक्यां नवसाहस्रं मार्कण्डेयमथार्पयेत्
kārttikyāṃ navasāhasraṃ mārkaṇḍeyamathārpayet
अग्निना यद्वशिष्ठाय प्रोक्तञ्चाग्नेयमेव तत्
agninā yadvaśiṣṭhāya proktañcāgneyameva tat
लिखित्वा पुस्तकं दद्यान्मार्गशीर्ष्यां स सर्वदः
likhitvā pustakaṃ dadyānmārgaśīrṣyāṃ sa sarvadaḥ
द्वादशैव सहस्राणि सर्वविद्यावबोधनं
dvādaśaiva sahasrāṇi sarvavidyāvabodhanaṃ
चतुर्दशसहस्राणि भविष्यं सूर्यसम्भवं
caturdaśasahasrāṇi bhaviṣyaṃ sūryasambhavaṃ
भवस्तु मनवे प्राह दद्यात् पौष्यां गुडादिमत्
bhavastu manave prāha dadyāt pauṣyāṃ guḍādimat
सावर्णिना नारदाय ब्रह्मवैवर्तमीरितं
sāvarṇinā nāradāya brahmavaivartamīritaṃ
रथान्तरस्य वृत्तान्तमष्टादशसहस्रकं
rathāntarasya vṛttāntamaṣṭādaśasahasrakaṃ
माघ्यान्दद्याद्वराहस्य चरितं ब्रह्मलोकभाक्
māghyāndadyādvarāhasya caritaṃ brahmalokabhāk
यत्रग्निलिङ्गमध्यस्थो धर्मान्प्राह महेश्वरः
yatragniliṅgamadhyastho dharmānprāha maheśvaraḥ
आग्नेयकल्पे तल्लिङ्गमेकादशसहस्रकम्
āgneyakalpe talliṅgamekādaśasahasrakam
तद्दत्वा शिवमाप्नोति फाल्गुन्यां तिलधेनुमत्
taddatvā śivamāpnoti phālgunyāṃ tiladhenumat
चतुर्दशसहस्राणि वाराहं विष्णुणेरितम्
caturdaśasahasrāṇi vārāhaṃ viṣṇuṇeritam
भूमौ वराहचरितं मानवस्य प्रवृत्तितः
bhūmau varāhacaritaṃ mānavasya pravṛttitaḥ
सहेमगरुडञ्चैत्र्यां पदमाप्नोति वैष्णवम्
sahemagaruḍañcaitryāṃ padamāpnoti vaiṣṇavam
चतुरशीतिसाहस्रं स्कान्दं स्कन्देरितं महत्
caturaśītisāhasraṃ skāndaṃ skanderitaṃ mahat
अधिकृत्य सधर्मांश् च कल्पे तत्पुरुषे ऽर्पयेत्
adhikṛtya sadharmāṃś ca kalpe tatpuruṣe 'rpayet
वामनं दशसाहस्रं धौमकल्पे हरेः कथां
vāmanaṃ daśasāhasraṃ dhaumakalpe hareḥ kathāṃ
दद्यात् शरदि विषुवे धर्मार्थादिनिबोधनम्
dadyāt śaradi viṣuve dharmārthādinibodhanam
कूर्मञ्चाष्टसहस्रञ्च कूर्मोक्तञ्च रसातले
kūrmañcāṣṭasahasrañca kūrmoktañca rasātale
इन्द्रद्युम्नप्रसङ्गेन दद्यात्तद्धेमकूर्मवत्
indradyumnaprasaṅgena dadyāttaddhemakūrmavat
त्रयोदशसहस्राणि मात्स्यं कल्पादितो ऽब्रवीत्
trayodaśasahasrāṇi mātsyaṃ kalpādito 'bravīt
मत्स्यो हि मनवे दद्याद्विषुवे हेममत्स्यवत्
matsyo hi manave dadyādviṣuve hemamatsyavat
गारुडञ्चाष्टसाहस्रं विष्णूक्तन्तार्क्षकल्पके
gāruḍañcāṣṭasāhasraṃ viṣṇūktantārkṣakalpake
विश्वाण्डाद्गरुडोत्पत्तिं तद्दद्याद्धेमहंसवत्
viśvāṇḍādgaruḍotpattiṃ taddadyāddhemahaṃsavat
ब्रह्मा ब्रह्माण्डमाहात्म्यमधिकृत्याब्रबीत्तु यत्
brahmā brahmāṇḍamāhātmyamadhikṛtyābrabīttu yat
तच्च द्वादशसाहस्रं ब्रह्माण्डं तद्द्विजे ऽर्पयेत्
tacca dvādaśasāhasraṃ brahmāṇḍaṃ taddvije 'rpayet
भारते पर्वसमाप्तौ वस्त्रगन्धस्रगादिभिः
bhārate parvasamāptau vastragandhasragādibhiḥ
वाचकं पूजयेदादौ भोजयेत् पायसैर् द्विजान्
vācakaṃ pūjayedādau bhojayet pāyasair dvijān
गोभूग्रामसुवर्णादि दद्यात्पर्वणि पर्वणि
gobhūgrāmasuvarṇādi dadyātparvaṇi parvaṇi
समाप्ते भारते विप्रं संहितापुस्तकान्यजेत्
samāpte bhārate vipraṃ saṃhitāpustakānyajet
शुभे देशे निवेश्याथ क्षौमवस्त्रादिनावृतान्
śubhe deśe niveśyātha kṣaumavastrādināvṛtān
नरनारयणौ पूज्यौ पुस्तकाः कुसुमादिभिः
naranārayaṇau pūjyau pustakāḥ kusumādibhiḥ
गो ऽन्नभूहेम दद्वाथ भोजयित्वा क्षमापयेत्
go 'nnabhūhema dadvātha bhojayitvā kṣamāpayet
महादानानि देयानि रत्नानि विविधानि च
mahādānāni deyāni ratnāni vividhāni ca
मासकौ द्वौ त्रयश् चैव मासे मासे प्रदापयेत्
māsakau dvau trayaś caiva māse māse pradāpayet
अयनादौ श्राबकस्य दानमादौ विधीयते
ayanādau śrābakasya dānamādau vidhīyate
श्रोतृभिः सकलैः कार्यं श्रावके पूजनं द्विज
śrotṛbhiḥ sakalaiḥ kāryaṃ śrāvake pūjanaṃ dvija
इतिहासपुराणानां पुस्तकानि प्रयच्छति
itihāsapurāṇānāṃ pustakāni prayacchati
पूजयित्वायुरारोग्यं स्वर्गमोक्षमवाप्नुयात्
pūjayitvāyurārogyaṃ svargamokṣamavāpnuyāt
इत्यग्नेये महपुरणे दानादिमाहत्म्यं नामैक सप्तत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः
ityagneye mahapuraṇe dānādimāhatmyaṃ nāmaika saptatyadhikadviśatatamo 'dhyāyaḥ
