Chapter 118

उत्तरं यत् समुद्रस्य हिमाद्रेश् चैव दक्षिणं

uttaraṃ yat samudrasya himādreś caiva dakṣiṇaṃ

वर्षं तद् भारतं नाम नवसाहस्रविस्तृतं

varṣaṃ tad bhārataṃ nāma navasāhasravistṛtaṃ

कर्मभूमिरियं स्वर्गमपवर्गं च गच्छतां

karmabhūmiriyaṃ svargamapavargaṃ ca gacchatāṃ

महेन्द्रो मलयः सह्यः शुक्तिमान् हेमपर्वतः

mahendro malayaḥ sahyaḥ śuktimān hemaparvataḥ

विन्ध्यश् च पारिपात्रश् च सप्तात्र कुलपर्वताः

vindhyaś ca pāripātraś ca saptātra kulaparvatāḥ

इन्द्रद्वीपः कसेरुश् च ताम्रवर्णो गभस्तिमान्

indradvīpaḥ kaseruś ca tāmravarṇo gabhastimān

नागद्वीपस् तथा सौम्यो गान्धर्वस्त्वथ वारुणः

nāgadvīpas tathā saumyo gāndharvastvatha vāruṇaḥ

अयं तु नवमस्तेषु द्वीपः सागरसंवृतः

ayaṃ tu navamasteṣu dvīpaḥ sāgarasaṃvṛtaḥ

योजनानां सहस्राणि द्वीपोयं दक्षिणोत्तरात्

yojanānāṃ sahasrāṇi dvīpoyaṃ dakṣiṇottarāt

नव भेदा भारतस्य मध्यभेदे ऽथ पूर्वतः

nava bhedā bhāratasya madhyabhede 'tha pūrvataḥ

किराता यवनाश्चापि ब्राह्मणाद्याश् च मध्यतः

kirātā yavanāścāpi brāhmaṇādyāś ca madhyataḥ

वेदस्मृतिमुखा नद्यः पारिपात्रोद्भवास् तथा

vedasmṛtimukhā nadyaḥ pāripātrodbhavās tathā

विन्ध्याच्च नर्मदाद्याः स्युः सह्यात्तापी पयोष्णिका

vindhyācca narmadādyāḥ syuḥ sahyāttāpī payoṣṇikā

गोदावरीभीमरथीकृष्णवेणादिकास् तथा

godāvarībhīmarathīkṛṣṇaveṇādikās tathā

मलयात् कृतमालाद्यास्त्रिसामाद्या महेन्द्रजाः

malayāt kṛtamālādyāstrisāmādyā mahendrajāḥ

कुमाराद्याः शुक्तिमतो हिमाद्रेश् चन्द्रभागका

kumārādyāḥ śuktimato himādreś candrabhāgakā

पश्चिमे कुरुपाञ्चालमध्यदेशादयःस्थिताः

paścime kurupāñcālamadhyadeśādayaḥsthitāḥ